Nieuws:

Help mee aan het verbeteren van het forum via een donatie. Klik hier,

Hoofdmenu


Eenvoudige formules om kleur te berekenen

Gestart door Ronnie, 08-08-2011 09:42 u

Vorige topic - Volgende topic

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Ronnie

Los van "Oude" of "Nieuwe" EBC's (zie deze draad )
heeft iemand op het vlaamse HB forum es de diverse programma's voor kleur te berekenen es vergeleken.

Er zijn verschillen en die vallen tamelijk mee, alhoewel...

Ik ga hier een artikel posten die ik gisteren begon op dit forum:

Ik was geïnspireerd door een artikel uit VAW Nr 2/2011 over kleurberekening.
Daar wordt de gekende eenvoudige manier uitgelegd: De congreswortmethode waarbij de kleurafgifte aan pas uitgefilterd wort uit de doeken gedaan wordt voor een basiswort van 8,6 °Plato.

voorbeeld voor een mout van 9 EBC van 16°Plato = 9EBC x 16° / 8,6° = 16,74 EBC.

Anders is het bij gekookt wort:
Zij spreken in het artikel echter ook over "kookkleuren"

Er komt bij koken sowieso caramellisatie bij, zelfs heel wat voor sommige moutsoorten.
Men heeft die extra karamelisatie die begint na filteren (78° of lager) tot het kookpunt en pakweg de eerste 10' van het koken.

Deze extra verhoging in kleur komt bovenop de 1 EBC per uur kooktijd, dus de tijd dat het effectief kookt. Dat is lineair en voor ALLE moutsoorten die 1EBC/uur.

Om een idee te geven over de extra kleurtoename (gegevens Dingemans):

Palemout 9 EBC heeft in begin koken een toename van 1 tot 5 EBC dus gemiddeld 33% toename voor congreswort van 8,6°Pt

Munchen 15 EBC heeft in begin koken een toename van 2 tot 6 EBC dus gemiddeld 26% toename voor congreswort van 8,6°Pt

Cara 120 neemt gemiddeld 15% toe, Cara 150 8%, Special B (Castle Malting 350 EBC) 8%, Roost 900 en 1000 EBC neemt slechts 5% gemiddeld toe.
enz...

Wat we zien is dat echter die toename percentueel veel minder is bij Caramouten.
Dat is logisch, want caramouten zijn al gekaramelliseerd tot een zeker niveau. De broeimouten hebben nog meer reserves die in uw kookketel kunnen karameliseren.
Er is bij broeimouten een grote spread in toename (kijk naar de cijfers bij Palemout!). Hoe komt dat?

Dat verschil zit 'm in uw equipment: er zijn bain-marie kookketels, er zij er met stoomverhitting en er zijn er met directe vlam op enkelwandige ketel. Deze laatste komt veel voor bij amateurs, die gaan dus donkerder bier bekomen! Kan je in je brouwsoft voorzien!
Ook de degelijkheid van het roersysteem speelt een rol in het al dan niet een beetje karameliseren.

Hoe gaan we dat nu in een rekenprogramma inbrengen?

We moeten een extra toename in rekening brengen per moutsoort van:

+5% kleurtoename voor mouten met EBC waarde van meer dan 400 EBC
+26% kleurtoename voor mouten met EBC waarde van minder dan 60 EBC
+ 15 % toename vaar alles dat daartussen ligt.
dus makkelijk te doen met IF's ...
Hier bovenop dus nog die + 1EBC /60 * kooktijd in minuten.

Naast de gegevens die in het VAW krantje te vinden waren (artikel van Luis Meulders) heb ik veel gehad aan een gesprek met een brouwingenieur van een gekende brouwerij die ervaring heeft op veel soorten bier.

hansm

Hé, leuk! Dit is bijna precies de manier zoals ik het doe.
Alleen voor het koken doe ik het wat simpeler. Gewoon 2 EBC per uur koken erbij.

Nauwkeurig genoeg voor ons hobbybrouwers, dacht ik. Er zjn al zoveel onzekere factoren dat een exactere formule alleen maar schijnnauwkeurigheid in de hand werkt  ;)

 :degroeten:


Oscar

Ik ben tevreden met de huidige formules voor de kleurberekening. Inderdaad zijn er veel factoren die je bierkleur bepalen. Zelfs de gist is een factor daarin en dat kan zomaar 2 - 5 EBC verschil opleveren. Je moet inderdaad schijn nauwkeurigheid zien te voorkomen.

Het beste zou nog zijn een aantal bieren brouwen (en oplopende kleuren) en deze laten nameten bij een professionele brouwerij. Aan de hand daarvan kun je, denk ik, gericht wat zeggen over de huidige formules voor kleurberekening.

De rest blijft speculatie.... :)

Jacques

Citaat van: Oscar op 08-08-2011  11:46 uHet beste zou nog zijn een aantal bieren brouwen (en oplopende kleuren) en deze laten nameten bij een professionele brouwerij. Aan de hand daarvan kun je, denk ik, gericht wat zeggen over de huidige formules voor kleurberekening.

De rest blijft speculatie.... :)

Klopt helemaal. Er zijn zo veel factoren die de uiteindelijke kleur bepalen. Wat te denken van de mate van oxidatie, capaciteit van de brander, het materiaal van de brouwketel en de gebruikte gist. Allemaal factoren die zich niet in een simpele formule laten vangen. De uitkomst van kleurberekeningen is niet meer dan een indicatie.

RobinB

Ik gebruik van de geïmplementeerde formules diegene waarvan het resultaat het meest overeenkomt met wat hij me voorspeld.
Of de daadwerkelijke EBC waarde dan ook nog overeenkomt met wat gemeten zou kunnen worden boeit me eigenlijk niet zo...

Voor mij is dat de formule van morey, daar zal vast de nodige hoeveelheid "schijnzekerheid" in zitten, maar voor mij doet ie wat ie moet doen en is het het resultaat dat telt!
:)

Vergelijkbare Topics (7)


Zoeken met Google op deze site.
Brouwspullen zijn ook te koop via Bol.com.
Als je iets bestelt bij Bol.com (ook andere zaken dan brouwspullen) via deze link steun je het forum.


Het boek van de beheerder van deze site.