Hoe plaats je een foto op dit forum, klik hier voor nadere uitleg.

Steun het forum. Koop via deze links: Nederlandstalige bierboeken, Engelstalige bierboeken, een bierig artikel of een ander artikel van bol.com

Auteur Topic: Koolzuur per liter  (gelezen 1090 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.571
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Koolzuur per liter
« Reactie #25 Gepost op: 26-03-2020 23:32 u »
Door een lagere temperatuur krimpt een gas... Er ontstaat hierdoor een onderdruk.
In ieder geval heb ik ervaren dat het koolzuurgehalte niet hoger wordt als je het bier koelt in een gesloten gistvat.
Van 20 (293k) naar 0 graden (273 k) krimp gas (dus ook koolzuur) tot 273/293=93% van het volume (bij gelijke druk). Voor een vat van 30 liter met 20 liter bier heb je dus 10 liter koolzuur erboven en dat krimpt dan tot 9.3 liter bij 0 graden. Maar in evenwicht zou het tot 50% van het volume moeten krimpen bij gelijke druk. dan heb je nl -0.5 BAR bij gelijk volume (gaswet). Dus krimpt het lang niet genoeg en moet er dus koolzuur oplossen in je bier. 


Heb je iets nodig dat je bij Bol.com wil kopen? Zoek het op met de bovenstaande advertentie en bestel. Pas het zoekwoord aan. Je kunt zoeken in de volledige catalogus van Bol. Door de spullen van Bol te kopen via onderstaande advertentie steun je het forum en het kost je niets extra. Voor de bierliefhebber hebben ze overigens meer spullen dan je zou verwachten. Zoek maar eens.

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 35.195
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Koolzuur per liter
« Reactie #26 Gepost op: 26-03-2020 23:51 u »
Van 20 (293k) naar 0 graden (273 k) krimp gas (dus ook koolzuur) tot 273/293=93% van het volume (bij gelijke druk). Voor een vat van 30 liter met 20 liter bier heb je dus 10 liter koolzuur erboven en dat krimpt dan tot 9.3 liter bij 0 graden. Maar in evenwicht zou het tot 50% van het volume moeten krimpen bij gelijke druk. dan heb je nl -0.5 BAR bij gelijk volume (gaswet). Dus krimpt het lang niet genoeg en moet er dus koolzuur oplossen in je bier.

Mooie berekeningen Hans, maar mijn ervaringen zijn anders. Dit komt ook omdat er bij mij veel meer kopruimte is. Zo'n 30 liter ten opzichte van 20 liter bier. Niet voor niets gebruik ik terugslagklepjes...

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.571
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Koolzuur per liter
« Reactie #27 Gepost op: 27-03-2020 08:11 u »
Mooie berekeningen Hans, maar mijn ervaringen zijn anders. Dit komt ook omdat er bij mij veel meer kopruimte is. Zo'n 30 liter ten opzichte van 20 liter bier. Niet voor niets gebruik ik terugslagklepjes...
Met 30 liter kopruimte houd je in eerste instantie bij afkoelen van 20 naar 0 graden een volume over bij gelijke druk over van 30*0.92 = 27.9 liter. Dus bij gelijk volume is dat -0.08 BAR. Bij -0.08 BAR en 0 graden heb je een evenewichtsconcentratie van 0.31% koolzuur. Ook in jouw tank zal er dus koolzuur op moeten lossen vanuit je kopruimte als je start met 0.17%. Maar het kan natuurlijk zijn dat in jouw tank andere natuurwetten gelden. ;)   

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 35.195
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Koolzuur per liter
« Reactie #28 Gepost op: 27-03-2020 13:21 u »
Maar het kan natuurlijk zijn dat in jouw tank andere natuurwetten gelden. ;)   

Niet iedereen houdt zich aan de wet...  :)
Ik spreek uit ervaring dat je bij het bottelen geen rekening moet houden met de betere oplosbaarheid van koolzuur en daarmee een hoger koolzuurgehalte als je koelt nadat de vergisting is afgelopen. Als je dat wel doet heeft je bier een te laag koolzuurgehalte.

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.571
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Koolzuur per liter
« Reactie #29 Gepost op: 27-03-2020 15:15 u »
Ok, jij hebt het laatste woord Jacques.

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 35.195
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Koolzuur per liter
« Reactie #30 Gepost op: 27-03-2020 22:02 u »
Ok, jij hebt het laatste woord Jacques.

Ik ben ook degene die praktijkervaring hiermee heeft...  ;)

Theorie en praktijk gaan niet altijd hand en en hand. Meestal komt dit doordat er een factor is die over het hoofd wordt gezien. Welke dat in dit geval is zou ik niet weten. Mogelijk speelt de snelheid waarmee het koolzuur opgenomen wordt in het bier een rol. Maar het zou ook iets anders kunnen zijn.

Offline MO

  • Beheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 10.435
  • Land: nl
    • Muifelbrouwerij
Re: Koolzuur per liter
« Reactie #31 Gepost op: 27-03-2020 22:47 u »
Even wat praktijkervaringen. 6,0 g/L is heerlijk in een tripel en een quadrupel en zo. Maar dat is met een drukvuller onder CO2 afgevuld en daarna gemeten. Zelf zou ik met hergisting nooit verder gaan dan 8 g/L suiker, wat mij betreft komt dit overeen met 6,0 g/L CO2 maar chemisch gezien gaat daar iets mis. Vreemd.

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.571
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Koolzuur per liter
« Reactie #32 Gepost op: 27-03-2020 23:10 u »
Even wat praktijkervaringen. 6,0 g/L is heerlijk in een tripel en een quadrupel en zo. Maar dat is met een drukvuller onder CO2 afgevuld en daarna gemeten. Zelf zou ik met hergisting nooit verder gaan dan 8 g/L suiker, wat mij betreft komt dit overeen met 6,0 g/L CO2 maar chemisch gezien gaat daar iets mis. Vreemd.

Jacques heeft welliswaar het laatste woord, maar als ik nu reageer kan Jacques er ook nog een keer op reageren. :)

8 gram suiker per liter heeft 4 gram koolzuur per liter en samen met de 2 gram die al oplost van nature (dan zit je bij 15 gaden lagertemperatuur waarbij nog wat gisting optreedt) klopt dat precies. samen nl 6 gram koolzuur per liter. klopt dus chemisch en fysisch.

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.571
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Koolzuur per liter
« Reactie #33 Gepost op: 27-03-2020 23:20 u »
Theorie en praktijk gaan niet altijd hand en en hand. Meestal komt dit doordat er een factor is die over het hoofd wordt gezien. Welke dat in dit geval is zou ik niet weten. Mogelijk speelt de snelheid waarmee het koolzuur opgenomen wordt in het bier een rol. Maar het zou ook iets anders kunnen zijn.
Die snelheid van opname zal zeker van belang zijn. Nooit gemeten, maar kan wel gemeten worden. Op de tap duurt het met stilstaand bier wel een week voordat het evenwicht zich instelt in de fust.  En het verschil tussen 1,7 gram per liter bij 20 graden of 3.4 gram per liter bij 0 graden is natuurlijk ook niet heel groot. Dus de vraag is of je dat überhaupt al merkt aan je gebottelde bier.   

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 35.195
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Koolzuur per liter
« Reactie #34 Gepost op: 27-03-2020 23:21 u »
Jacques heeft welliswaar het laatste woord, maar als ik nu reageer kan Jacques er ook nog een keer op reageren. :)

8 gram suiker per liter heeft 4 gram koolzuur per liter en samen met de 2 gram die al oplost van nature (dan zit je bij 15 gaden lagertemperatuur waarbij nog wat gisting optreedt) klopt dat precies. samen nl 6 gram koolzuur per liter. klopt dus chemisch en fysisch.

Daar is geen speld tussen te krijgen.
Maar de discussie ging over het oplossen van meer koolzuur als je de temperatuur verlaagd. Mijn ervaring is dat als je de temperatuur verlaagd met een gesloten gistvat je daar geen rekening mag houden (en dus minder bottelsuiker gebruiken). Na een paar keer mijn neus te hebben gestoten ben ik weer tussen de 5 en 7 g bottelsuiker gaan gebruiken wat zorgt voor een prettig koolzuurgehalte. (Als je het bier niet koudhopt...).

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.571
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Koolzuur per liter
« Reactie #35 Gepost op: 28-03-2020 00:26 u »
Mijn ervaring is dat als je de temperatuur verlaagd met een gesloten gistvat je daar geen rekening mag houden (en dus minder bottelsuiker gebruiken). Na een paar keer mijn neus te hebben gestoten ben ik weer tussen de 5 en 7 g bottelsuiker gaan gebruiken
Ik denk dat jouw ervaring en wat ik zeg uiteindelijk toch wel goed met elkaar overeenkomen.
met 20 liter bier en 30 liter koolzuur daarboven bij 20 graden heb je 1.7 gram koolzuur per liter (34 g koolzuur totaal) opgelost in je bier. Nu ga je koelen naar 0 graden. Daarbij zou bij omgevingsdruk (0 BAR) 0.34% koolzuur horen en dat is 68 gram in 20 liter. Maar dat zou betekenen dat er dan 34 gram zou moeten oplossen, maar er is maar 30 liter koolzuur boven het bier (= 60 g) Dan hou je nog maar -0.5 BAR over, maar daar hoort weer 0.17% koolzuur bij (=34g/l) Het werkelijke evenwicht ligt daar dus tussenin: -0.25BAR 0.25% koolzuur (50g per 20 liter) er lost dan dus 16 gram koolzuur op (8 liter) en dan houd je nog een druk over van (30-8)/30=0.73 atm absoluut=-0.26 BAR en daar hoort weer 0.25% koolzuur bij dus dan klopt het ongeveer.
Dus al je jouw tank zou koelen naar 0 graden als alles is uitgegist en een tijd wacht dan zou je een druk moeten meten van ca -0.25 BAR en dan heb je 2.5 gram koolzuur per liter. Daar nog 5-7 gram bottelsuiker bij (2.5-3.5g koolzuur) en dan zit je op 5-6 gram per liter koolzuur en dat zijn hele mooie waardes.
   

Tags: