Hoe plaats je een foto op dit forum, klik hier voor nadere uitleg.

Steun het forum. Koop via deze links: Nederlandstalige bierboeken, Engelstalige bierboeken, een bierig artikel of een ander artikel van bol.com

Auteur Topic: Kiekeboe  (gelezen 25418 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Offline André de Laat

  • Senior lid
  • ****
  • Berichten: 273
  • Land: nl
  • Hobbybrouwen.nl is mijn informatiebron
Re: Kiekeboe
« Reactie #400 Gepost op: 15-05-2020 02:34 u »
Dan nog een klein proefje omtrent temperatuursverdeling in de gistkast. We gebruiken voor deze test 3 sondethermometers van het merk Brewferm alsook één temperatuurregelaar van het merk Inkbird.

En wat gaf de Inkbird aan? Kalibreer je die naar de gemeten temperatuur van je Brewferm thermometers? De sonde van mijn Inkbird steek ik in de zakbuis van de Brewbucket. Dus niet op de wand met een sponsje. Ik denk dat dat ook nog verschil uitmaakt. Die proefjes zijn leuk, maar je weet eigenlijk nooit of ze wel betrouwbaar zijn. Ook drie dezelfde thermometers kunnen alledrie hetzelfde afwijken van de werkelijke temperatuur.


Heb je iets nodig dat je bij Bol.com wil kopen? Zoek het op met de bovenstaande advertentie en bestel. Pas het zoekwoord aan. Je kunt zoeken in de volledige catalogus van Bol. Door de spullen van Bol te kopen via onderstaande advertentie steun je het forum en het kost je niets extra. Voor de bierliefhebber hebben ze overigens meer spullen dan je zou verwachten. Zoek maar eens.

Offline JanDeGraaff

  • Junior lid
  • **
  • Berichten: 65
  • Land: nl
  • Bier is het antwoord. Ben alleen ff de vraag kwijt
Re: Kiekeboe
« Reactie #401 Gepost op: 15-05-2020 13:49 u »
Ook drie dezelfde thermometers kunnen alledrie hetzelfde afwijken van de werkelijke temperatuur.
In dat geval geeft het niets, dat ze afwijken. Als ze alledrie in een koelkast geplaatst worden om de temperatuurverschillen op verschillende hoogten (met en zonder ventilator) te meten, gaat dat dan nog steeds prima en de getoonde temperatuurverschillen zijn valide.

De getoonde temperaturen misschien niet, maar de onderlinge verschillen wel.

Offline Kiekeboe

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 555
  • Land: be
  • Hobbybrouwen.nl is mijn informatiebron
Re: Kiekeboe
« Reactie #402 Gepost op: 15-05-2020 14:12 u »
In dat geval geeft het niets, dat ze afwijken. Als ze alledrie in een koelkast geplaatst worden om de temperatuurverschillen op verschillende hoogten (met en zonder ventilator) te meten, gaat dat dan nog steeds prima en de getoonde temperatuurverschillen zijn valide.

De getoonde temperaturen misschien niet, maar de onderlinge verschillen wel.

Ik wou net een antwoord bedenken op de opmerking van André maar stel vast dat jij al precies formuleerde wat ik wou zeggen.

Ik heb nu net de temperaturen nog eens opgenomen. In de praktijk draait het ventilatortje om het kwartier, om dan weer een kwartier te pauzeren.

1) Aan het einde van een ventilator pauze waren de temperaturen als volgt verdeeld.

Boven: 10.2°C
Midden: 8.3°C (de inkbird op het zelfde niveau registreert 8.5°C)
Onder: 7.8°C

Het temperatuur verschil is dus 2.4°C als de ventilator een kwartier stil staat.

2) Nadat het ventilatortje een kwartier had gedraaid:

Boven: 8.8°C
Midden: 8.3°C (de inbird op hetzelfde niveau registreert 8.6°C)
Onder: 8.7°C

Het temperatuurverschil is dus 0.1°C als het ventilatortje een kwartier gedraaid heeft. Met de opmerking dat de temperatuur boven heel snel oploopt als het ventilatortje stil valt en maar heel langzaam terug daalt als het ventilatortje terug begint te draaien.

__________

Algemene conclusie: Geheel zonder ventilator staat het bovenste gistvat ongeveer 4.5°C warmer dan het onderste. Met (aan+uit) ventilator wordt dat temperatuurverschil gereduceerd tot ongeveer 1.5°C. Als het ventilatortje constant zou draaien dan blijft er nog een verschil van +/- 1°C.

Offline Wildor

  • Senior lid
  • ****
  • Berichten: 336
  • Land: nl
  • Thuisbrouwerij ‘t Ernhems Nat
Re: Kiekeboe
« Reactie #403 Gepost op: 15-05-2020 15:41 u »
Je meet hiermee de temperatuur van de lucht. De vloeistoftemperatuur zal minder schommelen omdat deze een bufferend vermogen heeft en niet zo snel stijgt als daalt als de luchttemperatuur.
Is het dan onzin om een ventilator te plaatsen? Dat denk ik niet, het kan zeker bijdragen aan een stabieler klimaat in de kast. denk ook aan de lege ruimte boven je bier tijdens de vergisting. Als het zonder ventilator warmer in de bovenregio is, dan zal ook de stilstaande lucht in je vat oplopen. Of dat van invloed is op de kwaliteit, misschien wel, misschien niet.

William

Offline Kiekeboe

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 555
  • Land: be
  • Hobbybrouwen.nl is mijn informatiebron
Re: Kiekeboe
« Reactie #404 Gepost op: 15-05-2020 15:53 u »
Je meet hiermee de temperatuur van de lucht. De vloeistoftemperatuur zal minder schommelen omdat deze een bufferend vermogen heeft en niet zo snel stijgt als daalt als de luchttemperatuur.
Is het dan onzin om een ventilator te plaatsen? Dat denk ik niet, het kan zeker bijdragen aan een stabieler klimaat in de kast. denk ook aan de lege ruimte boven je bier tijdens de vergisting. Als het zonder ventilator warmer in de bovenregio is, dan zal ook de stilstaande lucht in je vat oplopen. Of dat van invloed is op de kwaliteit, misschien wel, misschien niet.

William

Klopt allemaal. In zoverre mijn observatie reikt maakt de omgevingstemperatuur niet  zoveel uit in de fase van de hoofdvergisting omdat de vergisting zelf warmte produceert. Ik heb al gemerkt dat in de fase van de hoofdvergisting de temperatuur in het vat tot 5°C hoger is dan de omgevingstemperatuur in de koelkast. De inkbird -die via vastgeplakte sensor de temp van het bier meet en niet de omgevingstemperatuur- geeft de instructie om te blijven koelen. De omgevingstemperatuur in de koelkast is dan een stuk lager dan de gewenste vergistingstemperatuur in het vat. Echter nadien en dat kan toch nog 2 weken zijn, neemt de vloeistof in het vat de omgevingstemperatuur aan.

Offline Kiekeboe

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 555
  • Land: be
  • Hobbybrouwen.nl is mijn informatiebron
Re: Kiekeboe
« Reactie #405 Gepost op: 22-05-2020 23:59 u »
Dan heb ik eens een smaaktest gedaan met drie soorten citrusvruchten waarbij ik de gedroogde schillen (om te gebruiken als bierkruiden) gedoseerd in een glas water gedaan heb en daarna enkele minuten laten koken in de microgolf. Daarmee bekwam ik een soort thee (x3).



Conclusies:

Wat de uiterlijke observatie van de gedroogde schillen betreft (en invloed op de kleur van de thee).

- De gedroogde schil van de zure/bittere sinaasappel (Curaçaoschil) kleurt in tegenstelling tot de schil van de zoete sinaasappel, niet oranje maar zwart. Als ik dan een foto van het verse fruit zoek via google, blijkt dat een zure sinaasappel ongedroogd er net zo oranje uit ziet als een zoete sinaasappel. De gedroogde citroenschillen zagen er wat grauwer uit dan je gewoon bent van een citroen, maar toch eerder geel dan wat anders.

- Het lijkt er ook op dat bij het drogen van de schil van citrusvruchten om te dienen als bierkruiden men de gehele schil droogt en niet enkel het bovenste toplaagje (zoals men doet als men de zeste van citroen wil gebruiken in één of ander gerecht). Men droogt dus het witte bitterdere deel van de schil mee als bierkruid.

- De gedroogde citroenschillen en de schillen van de zoete sinaasappel gaven een licht geel/oranje kleur aan de thee. De curaçaoschil gaf geen kleur.

Wat de smaak betreft:

- In tegenstelling tot wat ik verwachtte gaf de curaçaoschil geen zuurzoete smaak, maar een heel uitgesproken bittere smaak. Eerder stelde ik elders op dit forum de vraag of de smaak van 10 gram curaçaoschil overeen kwam met de smaakt van 5 gram citroenschil + 5 gram appelsienschil. Dat is dus weerlegd. De smaak van citroen en sinaasappel is niet te vergelijken met de smaak van Curaçao. Of nog, met citroenschillen en/of sinaasappelschillen kan je geen curaçaoschillen vervangen in een bierrecept.

- De curaçaoschil gaf een sterke bittere smaak (echt niet lekker, maar wel sterk), de citroenschil had veel minder invloed op de smaak van de thee dan de curaçaoschil. Die smaak was 'citroenachtig' maar niet (meer) zuur zoals een verse citroen. De sinaasappelschil gaf de meest flauwe indruk. Die smaak was 'sinaasappelachtig' maar niet (meer) zoet zoals een verse sinaasappel. Volgens mij mag je een pak gedroogde sinaasappelschillen toevoegen aan een recept zonder dat daar veel invloed van uit zal gaan, met curaçaoschillen moet men wat oppassen om dat die smaak erg sterk en overheersend lijkt.













Online hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.896
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Kiekeboe
« Reactie #406 Gepost op: 23-05-2020 09:42 u »
Dan heb ik eens een smaaktest gedaan met drie soorten citrusvruchten waarbij ik de gedroogde schillen (om te gebruiken als bierkruiden) gedoseerd in een glas water gedaan heb en daarna enkele minuten laten koken in de microgolf. Daarmee bekwam ik een soort thee (x3).
Door te koken verdamp je de meeste smaak en geurstoffen (en houd je alleen bitter over). Wat je volgens mij beter kunt doen is je potjes vullen met schillen en dan kokend warter erop gieten en een uurtje afgesloten laten staan. Dan kunnen er geen stoffen verdampen en lossen ze allemaal op in de vloeistof. 

Offline Kiekeboe

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 555
  • Land: be
  • Hobbybrouwen.nl is mijn informatiebron
Re: Kiekeboe
« Reactie #407 Gepost op: 23-05-2020 10:00 u »
Door te koken verdamp je de meeste smaak en geurstoffen (en houd je alleen bitter over). Wat je volgens mij beter kunt doen is je potjes vullen met schillen en dan kokend warter erop gieten en een uurtje afgesloten laten staan. Dan kunnen er geen stoffen verdampen en lossen ze allemaal op in de vloeistof.

Eigenlijk klopte mijn uitleg niet helemaal. Ik heb eerst kokend heet water aan de schillen toegevoegd. Dat laten trekken en dan geproefd. Na een half uur of drie kwartier heb ik de glazen in de microgolf gezet en heel even aan de kook gebracht om te zien of de smaak dan sterker zou worden, maar ik proefde weinig verschil.

Ik denk wel dat je gelijk hebt als je zegt dat gekookte schillen anders/bitterder smaken dan schillen die enkel geweekt werden in heet water. Anderzijds worden de schillen bij de bierbereiding ook (mee-) gekookt. Dus is het ook interessant om de smaak van de gekookte versie te leren kennen.

Online hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.896
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Kiekeboe
« Reactie #408 Gepost op: 23-05-2020 10:25 u »
 maar een klein potje koken in een magnetron met 900watt/200ml=4500watt/liter is zeer heftig in verhouding tot wat er in het echt gebeurt. 2000watt/20 liter=100watt/liter
Daardoor krijg je veel meer stoom die dus ook veel meer geur en smaakstof meeneemt per liter.

Offline Brouwerij Hulzebos

  • Senior lid
  • ****
  • Berichten: 386
  • Land: nl
  • Veldrijder en dwarse brouwer.
Re: Kiekeboe
« Reactie #409 Gepost op: 24-05-2020 10:16 u »
Na een half uur of drie kwartier heb ik de glazen in de microgolf gezet en heel even aan de kook gebracht om te zien of de smaak dan sterker zou worden, maar ik proefde weinig verschil.
Heb je aan die schillen thee ook een beetje suiker toe gevoegd?
Suiker is een smaakversterker.
Bier is vrijwel altijd een klein beetje zoet door onvergistbare moutsuikers.

Offline Kiekeboe

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 555
  • Land: be
  • Hobbybrouwen.nl is mijn informatiebron
Re: Kiekeboe
« Reactie #410 Gepost op: 24-05-2020 19:09 u »
Heb je aan die schillen thee ook een beetje suiker toe gevoegd?
Suiker is een smaakversterker.
Bier is vrijwel altijd een klein beetje zoet door onvergistbare moutsuikers.

Nee, ik heb geen smaakversterkers, kleurstoffen noch bewaarmiddelen toegevoegd tijdens dit proefje. Maar natuurlijk heb je gelijk dat de uiteindelijke invloed op de smaak van het bier nog (helemaal) anders zal zijn dan wat er nu te proeven viel. 

Ik probeer een witbier te brouwen dat hopelijk een beetje lijkt op Hoegaarden witbier. Is er iemand die weet hoeveel ik van bovenstaande citrus-schillen moet toevoegen op 20 liter om iets te proberen maken dat in de buurt komt van Hoegaarden?

Online hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.896
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Kiekeboe
« Reactie #411 Gepost op: 24-05-2020 19:24 u »
Is er iemand die weet hoeveel ik van bovenstaande citrus-schillen moet toevoegen op 20 liter om iets te proberen maken dat in de buurt komt van Hoegaarden?
laatst heb ik 0.8g/liter geraspte schillen gebruikt en daar thee van gezet. Dat was duidelijk te veel. Ik zou dus 0.2-0.4 gram per liter bier gebruiken schillen raspen en in glazen potje met deksel. Dan kokend water erop, deksel erop en rustig af laten koelen. dan gefilterde vlioeistof toevoegen bij bottelen.

Offline Kiekeboe

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 555
  • Land: be
  • Hobbybrouwen.nl is mijn informatiebron
Re: Kiekeboe
« Reactie #412 Gepost op: Vandaag om 11:36 »
Dan hebben we eens uitgetest hoeveel leidingwater er nodig is om 23 liter wort te koelen.








- We brengen 23 liter water aan de kook.
- Vervolgens koelen we met een dompelkoeler en voeren het gebruikte koelwater af naar een regenton.
- Het gebruikte leidingwater was 14.4°C.
- Na 7 minuten koelen was de temperatuur van het wort gekoeld tot 50°C en werd 30 liter water gebruikt.
- Na 20 minuten koelen was de temperatuur van het wort gekoeld tot 24.7°C en werd 78.7 liter water gebruikt.
- De temperatuur van het koelwater in de regenton was aan het einde opgelopen tot 31.9°C.

Conclusie: Er is +/- 80 liter koelwater nodig om +/- 20 liter wort te koelen op +/- 20 minuten. Maar veel hangt natuurlijk af van de begintemperatuur van het koelwater, die kan zowel in leidingen als regentonnen sterk verschillen.

Offline middelaersch

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 999
  • Land: nl
  • En ik preuf, 't smakt, heb ik zelf gemakt!
Re: Kiekeboe
« Reactie #413 Gepost op: Vandaag om 12:02 »
Dan hebben we eens uitgetest hoeveel leidingwater er nodig is om 23 liter wort te koelen.








- We brengen 23 liter water aan de kook.
- Vervolgens koelen we met een dompelkoeler en voeren het gebruikte koelwater af naar een regenton.
- Het gebruikte leidingwater was 14.4°C.
- Na 7 minuten koelen was de temperatuur van het wort gekoeld tot 50°C en werd 30 liter water gebruikt.
- Na 20 minuten koelen was de temperatuur van het wort gekoeld tot 24.7°C en werd 78.7 liter water gebruikt.
- De temperatuur van het koelwater in de regenton was aan het einde opgelopen tot 31.9°C.

Conclusie: Er is +/- 80 liter koelwater nodig om +/- 20 liter wort te koelen op +/- 20 minuten. Maar veel hangt natuurlijk af van de begintemperatuur van het koelwater, die kan zowel in leidingen als regentonnen sterk verschillen.

Met een dompelkoeler  ;)

Aan het tijdsverloop kun je ook mooi zien dat naarmate de temperatuur van het wort afneemt, de efficiency van een dompelkoeler ook afneemt. Voor de eerste vijftig graden heb je minder water verbruikt dan voor de laatste vijfentwintig graden. De energieuitwisseling is afhankelijk van het temperatuurverschil wort - koelwater.

Desalniettemin heb ik voor hobbygebruik voorkeur voor een dompelkoeler.

Offline seed7

  • Beheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 4.931
  • Land: nl
    • Moaneschien
Re: Kiekeboe
« Reactie #414 Gepost op: Vandaag om 16:48 »

Offline Brouwerij Hulzebos

  • Senior lid
  • ****
  • Berichten: 386
  • Land: nl
  • Veldrijder en dwarse brouwer.
Re: Kiekeboe
« Reactie #415 Gepost op: Vandaag om 17:50 »
- Na 7 minuten koelen was de temperatuur van het wort gekoeld tot 50°C en werd 30 liter water gebruikt.
Hmm, geweldig!
Laat ik nu per brouwdag 2x maischen.
Ik zou dus mijn spoelwaterketel kunnen gaan vullen met opgewarmd koelwater.
Past niet helemaal in mijn tijdsschema.
Toch komende zondag maar eens uitproberen.
Er staat een saison op het programma, niet zo speciaal.
Ik brouw alleen maar saison.

Tags: