Hoe plaats je een foto op dit forum, klik hier voor nadere uitleg.

Steun het forum. Koop via deze links: Nederlandstalige bierboeken, Engelstalige bierboeken, een bierig artikel of een ander artikel van bol.com

Auteur Topic: Met hoeveel gist start ik?  (gelezen 3061 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Offline Enos

  • Vol lid
  • ***
  • Berichten: 168
  • Land: nl
  • heerlijk eerlijk bier
Met hoeveel gist start ik?
« Gepost op: 25-01-2019 22:25 u »
Ik lees hier veel over het zelf opkweken van gist uit een flesje bier. Nu lukt mij dat inmiddels wel, maar zit wel met een vraag.
Ik weet niet met hoeveel gistcellen ik begin. Dus hoe kan ik dan uitrekenen hoeveel gist cellen ik heb na een aantal keren opkweken.
Kan wel een app raadplegen (yeastcalculator of mrmalty.), maar die vraagt met hoeveel gistcellen ik start en wat de productie datum is van de gist en dat is nu wat ik dus niet weet.
Hoeveel moet ik daar invullen wie weet dat.
Kan ik wel 1 of 3 miljoen invullen maar dat maakt na 3 x opschalen al een heel groot verschil.

Heb je iets nodig dat je bij Bol.com wil kopen? Zoek het op met de onderstaande advertentie en bestel. Pas het zoekwoord aan. Je kunt zoeken in de volledige catalogus van Bol. Door de spullen van Bol te kopen via onderstaande advertentie steun je het forum en het kost je niets extra. Voor de bierliefhebber hebben ze overigens meer spullen dan je zou verwachten. Zoek maar eens.


Offline brouwerwaldonk

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 868
  • Land: be
  • Water is lekker als het langs brouwerij is geweest
Re: met hoeveel gist start ik??
« Reactie #1 Gepost op: 25-01-2019 23:02 u »
Volgens mij kan je dat niet uitrekenen.
Met een telkamer en een microscoop weet je het wel.
Even een voorbeeld hoe ik het doe.
Ik maak al 30 jaar 1,6 L giststarter voor een brouwsel van 44 L vertrekkende van n kolonie cellen uit een schuine buis.



Die gaan via een uitgegloeide naald naar een buisje met 2ml steriel wort.



Als daarin koolzuurgas opstijgt en schuim opkomt na het walsen, giet ik dat in een mini flesje met 11ml steriel wort.



Als ook daar schuim op komt dan giet ik dat over in een kleine erlenmeyer met 50 ml wort, geoogst uit de kokende ketel van het vorige brouwsel. Die 50 ml verdun ik naar 1040. Als daar schuim op komt bij het walsen gaat het naar een grotere erlenmeyer en gaat er 250 ml vers wort bij. De volgende dag nogmaals 750 ml en de dag later brouw ik, maar s'morgens nog eens 500 ml vers wort er bij. Zo bekom ik een zeer actieve starter in logfase die onmiddellijk doorgaat in het gistvat.



Als ik s'middags er 1 ml uitneem, 3 maal verdun tot 1/200 en daar een telling op doe heb ik meestal terug omgerekend ongeveer 480.000.000.000 jonge, super actieve cellen in mijn starter van 1,6 L om 44 L wort te vergisten.



Die klus wordt dan op een dag of 7 geklaard en is het wort uitgegist om te lageren bij keldertemperatuur.   

Offline Henielma

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 5.134
  • Land: nl
  • Eerste glas eigen bier!
    • Henielma
Re: met hoeveel gist start ik??
« Reactie #2 Gepost op: 26-01-2019 09:55 u »
Mooie duidelijke uitleg Brouwerwaldonk. Zelf werk ik ook steeds meer in deze richting alleen begin ik met mespuntje slurrie uit de koelkast.

Offline brouwerwaldonk

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 868
  • Land: be
  • Water is lekker als het langs brouwerij is geweest
Re: met hoeveel gist start ik??
« Reactie #3 Gepost op: 26-01-2019 10:42 u »
Ik heb een gistbank met een 10 tal authentieke brouwerijgisten rechtstreeks uit de gistkamers, die ik bewaar op schuine buis. Daarom kies ik een oogje gist volgens het type bier wat ik wil maken.

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 32.881
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: met hoeveel gist start ik??
« Reactie #4 Gepost op: 27-01-2019 15:05 u »
Ik lees hier veel over het zelf opkweken van gist uit een flesje bier. Nu lukt mij dat inmiddels wel, maar zit wel met een vraag.
Ik weet niet met hoeveel gistcellen ik begin. Dus hoe kan ik dan uitrekenen hoeveel gist cellen ik heb na een aantal keren opkweken.
Kan wel een app raadplegen ( yeastcalculator of mrmalty.), maar die vraagt met hoeveel gistcellen ik start en wat de productie datum is van de gist en dat is nu wat ik dus niet weet.
Hoeveel moet ik daar invullen wie weet dat.
Kan ik wel 1 of 3 miljoen invullen maar dat maakt na 3 x opschalen al een heel groot verschil.

Je laat de gist bezinken en kijkt naar de hoeveelheid slurry die je hebt.
Helemaal exact is het niet maar na een tijdje krijg je een gevoel bij.

Offline Enos

  • Vol lid
  • ***
  • Berichten: 168
  • Land: nl
  • heerlijk eerlijk bier
Re: met hoeveel gist start ik??
« Reactie #5 Gepost op: 27-01-2019 16:56 u »
Je laat de gist bezinken en kijkt naar de hoeveelheid slurry die je hebt.
Helemaal exact is het niet maar na een tijdje krijg je een gevoel bij.
Ok als ik de gist laat bezinken zie ik inderdaad gist op de bodem liggen na een paar uur, maar daarboven is het mistig. En daarboven is het mooi helder, zit er dan in dat mistige deel ook nog veel gist en moet ik langer wachten met bezinken.

Offline Henielma

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 5.134
  • Land: nl
  • Eerste glas eigen bier!
    • Henielma
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #6 Gepost op: 27-01-2019 17:50 u »
Ik zou meer aandacht aan de timing van de gistopkweek besteden en niet laten bezinken maar de verse starter helemaal toevoegen.

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 32.881
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: met hoeveel gist start ik??
« Reactie #7 Gepost op: 27-01-2019 20:25 u »
Ok als ik de gist laat bezinken zie ik inderdaad gist op de bodem liggen na een paar uur, maar daarboven is het mistig. En daarboven is het mooi helder, zit er dan in dat mistige deel ook nog veel gist en moet ik langer wachten met bezinken.

In dat mistige deel zit inderdaad ook veel gist. Het bezinken van die gist duurt wat langer.

Ik zou meer aandacht aan de timing van de gistopkweek besteden en niet laten bezinken maar de verse starter helemaal toevoegen.

Als je in stappen gist opkweekt is het handig om na de eerste stap te weten hoeveel gist je hebt.

Maar ik ben het wel met je eens dat je vooral moet richten op het verkrijgen van zo veel mogelijk vitale gist.
Het laten bezinken van gist kan er voor zorgen dat de vitaliteit minder wordt. Dat is zeker het geval als je de gist niet koud zet.
Door de gist koud te zetten wordt de activiteit van de gist minder en teert de gist veel minder in op zijn reservestoffen. Vandaar ook dat je gist altijd koud hoort te bewaren.

Offline Enos

  • Vol lid
  • ***
  • Berichten: 168
  • Land: nl
  • heerlijk eerlijk bier
Re: met hoeveel gist start ik??
« Reactie #8 Gepost op: 27-01-2019 21:58 u »
In dat mistige deel zit inderdaad ook veel gist. Het bezinken van die gist duurt wat langer.

Als je in stappen gist opkweekt is het handig om na de eerste stap te weten hoeveel gist je hebt.

Maar ik ben het wel met je eens dat je vooral moet richten op het verkrijgen van zo veel mogelijk vitale gist.
Het laten bezinken van gist kan er voor zorgen dat de vitaliteit minder wordt. Dat is zeker het geval als je de gist niet koud zet.
Door de gist koud te zetten wordt de activiteit van de gist minder en teert de gist veel minder in op zijn reservestoffen. Vandaar ook dat je gist altijd koud hoort te bewaren.
Jacques bedankt voor de info. Ben trouwens gist uit een flesje van een Karmeliet aan het opkweken. Ik hoop dat het wel de goede stam gist is en geen bottelgist. Het komt uit een 33 ml flesje, weet jij het toevallig.

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 32.881
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: met hoeveel gist start ik??
« Reactie #9 Gepost op: 27-01-2019 22:03 u »
Jacques bedankt voor de info. Ben trouwens gist uit een flesje van een Karmeliet aan het opkweken. Ik hoop dat het wel de goede stam gist is en geen bottelgist. Het komt uit een 33 ml flesje, weet jij het toevallig.

Nee. Die gist heb ik nooit opgekweekt. Anders dan veel anderen is tripel Karmeliet geen favoriet van mij.

Offline brouwerwaldonk

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 868
  • Land: be
  • Water is lekker als het langs brouwerij is geweest
Re: met hoeveel gist start ik??
« Reactie #10 Gepost op: 27-01-2019 22:25 u »
Ok als ik de gist laat bezinken zie ik inderdaad gist op de bodem liggen na een paar uur, maar daarboven is het mistig. En daarboven is het mooi helder, zit er dan in dat mistige deel ook nog veel gist en moet ik langer wachten met bezinken.
In dat mistige deel, daar zit nou net de beste gist die is nog heel actief en bij afgieten ben je net de goede gist kwijt. Daarom giet ik nooit of te nimmer mijn starters af. Ik zorg net dat ze super actief zijn op de laatste dag en het gisten gaat gewoon door.

Toevallig vandaag een gisting in gang gezet met actieve gist, na 30 minuten stond er al een ferme laag schuim op en begon de temperatuur al op te lopen.

Offline brouwerwaldonk

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 868
  • Land: be
  • Water is lekker als het langs brouwerij is geweest
Re: met hoeveel gist start ik??
« Reactie #11 Gepost op: 27-01-2019 22:28 u »
Als je in stappen gist opkweekt is het handig om na de eerste stap te weten hoeveel gist je hebt.
Bij de eerst volgende opkweek met een oogje gist zal ik eens een telling doen nadat dat oogje is gent in 2 ml wort.

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 32.881
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: met hoeveel gist start ik??
« Reactie #12 Gepost op: 27-01-2019 22:43 u »
In dat mistige deel, daar zit nou net de beste gist die is nog heel actief en bij afgieten ben je net de goede gist kwijt. Daarom giet ik nooit of te nimmer mijn starters af. Ik zorg net dat ze super actief zijn op de laatste dag en het gisten gaat gewoon door.

De zwevende gist is inderdaad heel actief. Door de starter koud te zetten wordt de activiteit minder en zakken deze gisten uit. Daarna kun je de vloeistof afgieten zonder deze waardevolle gistcellen kwijt te raken.
Ook een goed behandelde afgegoten giststarter is zeer snel aan de slag. De afgegoten starter gaat bij mij koud bij het wort. Door de starter op te laten warmen verliest de starter vitaliteit. De gist gaat namelijk dan interen op zijn reservestoffen waardoor hij zich minder goed kan vermenigvuldigen.

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 7.240
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #13 Gepost op: 28-01-2019 07:46 u »
Heeft iemand een afschatting hoeveel gistcellen er gemiddeld zitten in 1 ml uitgezakte slurry?
 

Offline brouwerwaldonk

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 868
  • Land: be
  • Water is lekker als het langs brouwerij is geweest
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #14 Gepost op: 28-01-2019 09:29 u »
Toevallig gisteren met gist bezig geweest en ik had buiten nog een fles staan met uitgezakte slurry. Die heb ik volledig kunnen afgieten zonder dat de slurry mee kwam. De fles helemaal kunnen omkeren, dus totaal niet vergelijkbaar met een afgegoten erlenmeyer uitgezakte starter. 
Normaal verdun ik 1 ml niet afgegoten starter 1/200.  Heb nu 1/10.000 moeten verdunnen om te kunnen tellen.

Mijn telling verteld mij, in elke ml 100% uitgezakte slurry zitten afgerond op 10.000 21.800.000.000 cellen

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 7.240
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #15 Gepost op: 28-01-2019 18:04 u »
Toevallig gisteren met gist bezig geweest en ik had buiten nog een fles staan met uitgezakte slurry. Die heb ik volledig kunnen afgieten zonder dat de slurry mee kwam. De fles helemaal kunnen omkeren, dus totaal niet vergelijkbaar met een afgegoten erlenmeyer uitgezakte starter. 
Normaal verdun ik 1 ml niet afgegoten starter 1/200.  Heb nu 1/10.000 moeten verdunnen om te kunnen tellen.

Mijn telling verteld mij, in elke ml 100% uitgezakte slurry zitten afgerond op 10.000 21.800.000.000 cellen
Dat komt mooi overeen met deze link:
http://book.bionumbers.org/how-big-is-a-budding-yeast-cell/
The haploid strain shown has a median cell volume of 422 m3 (BNID 100427)
=42E-12 cm3 per cel=1/42E-12=23.8 miljard cellen  per cm3 slurry

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 32.881
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #16 Gepost op: 29-01-2019 21:32 u »
Heeft iemand een afschatting hoeveel gistcellen er gemiddeld zitten in 1 ml uitgezakte slurry?

De hoeveelheid is sterk afhankelijk van de tijd dat je gist uitzakt. Met de tijd klikt de gistkoek in.
Ik heb heel veel verschillende getallen gezien in het verleden.
Van 2,5 miljard tot 25 miljard...

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 7.240
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #17 Gepost op: 29-01-2019 22:12 u »
De hoeveelheid is sterk afhankelijk van de tijd dat je gist uitzakt. Met de tijd klikt de gistkoek in.
Ik heb heel veel verschillende getallen gezien in het verleden.
Van 2,5 miljard tot 25 miljard...
Ik heb vaak gist in de koelkast laten bezinken, maar na neerslaan nog een factor 10 dunner worden (want daar praat je dan over) heb ik nog nooit gezien. Maar je moet het wel de kans geven om goed neer te slaan bijvoorbeeld een week in de koelkast. 

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 7.240
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #18 Gepost op: 29-01-2019 22:13 u »
Jacques bedankt voor de info. Ben trouwens gist uit een flesje van een Karmeliet aan het opkweken. Ik hoop dat het wel de goede stam gist is en geen bottelgist. Het komt uit een 33 ml flesje, weet jij het toevallig.
Ik heb de Karmeliet gist op schuine buis opgekweekt uit flesje. Al een mooie tripel mee gebrouwen, prima bier geworden en wordt ook mooi helder.

Offline brouwerwaldonk

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 868
  • Land: be
  • Water is lekker als het langs brouwerij is geweest
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #19 Gepost op: 29-01-2019 22:30 u »
De hoeveelheid is sterk afhankelijk van de tijd dat je gist uitzakt. Met de tijd klikt de gistkoek in.
Ik heb heel veel verschillende getallen gezien in het verleden.
Van 2,5 miljard tot 25 miljard...
Ik had gebrouwen op 15 januari en de gisting was gestopt op 25 januari een dag later het bier overgeheveld. Ik had een speciaal doel voor de gistkoek en wilde zoveel mogelijk dode cellen eruit. Daarvoor heb ik 1 liter water aan de gistkoek toegevoegd flink gewalst en met een droesemkapje op de hevelbuis het bovenste overgeheveld, naar een smalle 2 liter waterfles. Na een uurtje nogmaals het bovenste afgeheveld. Op wat er in de fles bleef, meestal dode cellen heb ik na afgieten de telling gedaan.
Geloof het of niet, ik heb die gist waarop de telling is gedaan minder dan 24u laten bezinken.

Offline Enos

  • Vol lid
  • ***
  • Berichten: 168
  • Land: nl
  • heerlijk eerlijk bier
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #20 Gepost op: 30-01-2019 10:19 u »
Ik heb de Karmeliet gist op schuine buis opgekweekt uit flesje. Al een mooie tripel mee gebrouwen, prima bier geworden en wordt ook mooi helder.

Ik zie dat wel vaker staan op OP SCHUINE BUIS  weet niet wat er mee bedoeld wordt.
Zou het eens opzoeken, want mijn topic gaat hier niet per slot van rekening over de schuine buis.
Maar toch bedankt, ga het ook gewoon proberen.

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 7.240
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #21 Gepost op: 30-01-2019 10:57 u »
Ik zie dat wel vaker staan op OP SCHUINE BUIS  weet niet wat er mee bedoeld wordt.

Voorbeeld

Offline brouwerwaldonk

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 868
  • Land: be
  • Water is lekker als het langs brouwerij is geweest
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #22 Gepost op: 30-01-2019 11:11 u »
Ik zie dat wel vaker staan op OP SCHUINE BUIS  weet niet wat er mee bedoeld wordt.
Dat is een speciale (labo) techniek om met een entnaald uit een gistende suspensie enkele gistcellen steriel te oogsten en die op een vaste voedings bodem te laten uitgroeien tot kolonies. Het moet niet altijd in een buisje te zijn een mini flesje mag ook.



Als daar achteraf een infectie op zou komen kan je dat met het blote oog waarnemen.
 

Offline Rickske

  • Vol lid
  • ***
  • Berichten: 108
  • Land: aq
  • Hobbybrouwen.nl is mijn informatiebron
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #23 Gepost op: 30-01-2019 11:47 u »
Hoe lang laten jullie die gist in de eindstarter neerslaan voor het afgieten en toevoegen  aan het nieuwe biertje?

Ik deed mijn (bovengister)starters meestal 1 a 2 dagen voor het brouwen in de koelkast. Maar had laatst een ondergister (2633 van Wyeast) met een starter van 3,5 liter anderhalve dag in de koelkast. Er lag een mooie laag slurry op de bodem, maar heb er een heel traag verlopende vergisting mee gehad (1.047 naar 1.022 in twee weken, blubte wel gestaag door, uiteindelijk warm gezet om de laatste punten er af te krijgen. (Doel 1.014)).

Met alle andere starters heb ik die problemen nooit gehad. Dit is wel de eerste keer dat ik met deze gist heb gewerkt. Ik vermoed dat de actieve gist met het afgietsel mee is gegaan... (volgende keer vang ik dat in ieder geval steriel op).
Had deze gist, als hij me goed beviel willen opkweken en bewaren, maar zie daar nu van af.

Offline brouwerwaldonk

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 868
  • Land: be
  • Water is lekker als het langs brouwerij is geweest
Re: Met hoeveel gist start ik?
« Reactie #24 Gepost op: 30-01-2019 12:18 u »
Hoe lang laten jullie die gist in de eindstarter neerslaan voor het afgieten&toevoegen  aan het nieuwe biertje?
Niet en nooit, volgens mij nergens voor nodig, want de meest actieve gooi je altijd weg.

Tags: