Hoe plaats je een foto op dit forum, klik hier voor nadere uitleg.

Steun het forum. Koop via deze links: Nederlandstalige bierboeken, Engelstalige bierboeken, een bierig artikel of een ander artikel van bol.com

Auteur Topic: Refractometer gebruiken tijdens vergisting... SG aanpassen?  (gelezen 10322 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Offline ZzemutaHh

  • Vol lid
  • ***
  • Berichten: 101
  • Land: nl
  • Efficiëntie is intelligente luiheid
Ik heb sinds kort een leuke goedkope refractometer uit Hongkong. Tijdens mijn laatste brouwsessie heb ik vastgesteld dat ie net zo nauwkeurig is als mijn hydrometer, en daar ben ik blij mee. Hij heeft zowel een SG schaal als een ... hm, nog niet naar gekeken, Plato of Brix schaal.

Maar nu. Ik lees nu na 10 dagen gisting een SG van 1050 af. Dat is veel te hoog, zeker omdat de boel de eerste 2-3 dagen als een dolle stond te gisten.

Is mijn vergisting nu te vroeg gestopt OF moet ik, omdat ik nu aflees TIJDENS de vergisting, een correctie uitvoeren op die gist-SG?

Het antwoord staat vast wel ergens hier op het forum: ik heb al een kwartiertje gezocht en gelezen, maar ben niet zeker wat ik nu moet doen.

Als de conclusie is 'vergisting gestokt', kan ik dat zelf oplossen (of niet natuurlijk  :( ). Als ik de gemeten SG waarde niet moet gebruiken, maar een Plato/Brix waarde, hoe moet ik die dan corrigeren?


Heb je iets nodig dat je bij Bol.com wil kopen? Zoek het op met de bovenstaande advertentie en bestel. Pas het zoekwoord aan. Je kunt zoeken in de volledige catalogus van Bol. Door de spullen van Bol te kopen via onderstaande advertentie steun je het forum en het kost je niets extra. Voor de bierliefhebber hebben ze overigens meer spullen dan je zou verwachten. Zoek maar eens.

Offline Muldermans

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 1.629
  • Land: nl
  • Bier! Brouw je gewoon zelf.
Re: Refractometer gebruiken tijdens vergisting ... SG aanpassen ?
« Reactie #1 Gepost op: 09-03-2012 10:34 u »
Meet het voor de gein eens met je hydrometer! Na vergisting komt er alcohol in je bier en daardoor verandert de brekingsindex en krijg je een dergelijke waarde. Hansh heeft hier een tooltje voor geschreven, zodat je ook na vergisting de brix waarde kunt lezen.

Even zoeken op vergistingstool.

Mijn eerste advies even lezen wat je hydrometer zegt!


Vr gr muldermans

henkg

  • Gast
Re: Refractometer gebruiken tijdens vergisting ... SG aanpassen ?
« Reactie #2 Gepost op: 09-03-2012 10:57 u »
Als aanvulling even een praktijkvoorbeeld:
Mijn Chinese refractometer heeft twee schalen: Brix en SG wort.
Gisteren een refractometer meting gedaan, op een aflopende vergisting:
A. Brix op de refractometer schaal afgelezen: 10,0
B. SG op de refractometer schaal afgelezen: 1.040
C. Met een tool/formule (waarbij de start Brix bekend moet zijn) Brix geconverteerd naar SG: 1014

Aan (B.) heb je niks als er eenmaal alcohol gevormd is.
(C.) Proefondervindelijk geeft bij mij een Brix meting -als de vergisting op gang gekomen is- steeds een verschil van 4 á 5 punten (minder) dan een hydrometer meting. In het bovenstaande voorbeeld kom ik dus uit op een -fictieve- hydrometer SG van ongeveer 1018.
Ik meet regelmatig alleen de Brix met de refractometer. Vlak voordat ik ga bottelen (nauwelijks bellen uit het waterslot, gelijkblijvende lage Brix) doe ik voor de zekerheid wel nog een hydrometer meting.

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 9.848
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Refractometer gebruiken tijdens vergisting ... SG aanpassen ?
« Reactie #3 Gepost op: 09-03-2012 11:02 u »
Ik heb sinds kort een leuke goedkope refractometer uit Hongkong. Tijdens mijn laatste brouwsessie heb ik vastgesteld dat ie net zo nauwkeurig is als mijn hydrometer, en daar ben ik blij mee. Hij heeft zowel een SG schaal als een ... hm, nog niet naar gekeken, Plato of Brix schaal.

Maar nu. Ik lees nu na 10 dagen gisting een SG van 1050 af. Dat is veel te hoog, zeker omdat de boel de eerste 2-3 dagen als een dolle stond te gisten.

Is mijn vergisting nu te vroeg gestopt OF moet ik, omdat ik nu aflees TIJDENS de vergisting, een correctie uitvoeren op die gist-SG ?

Het antwoord staat vast wel ergens hier op het forum: ik heb al een kwartiertje gezocht en gelezen, maar ben niet zeker wat ik nu moet doen.

Als de conclusie is 'vergisting gestokt', kan ik dat zelf oplossen (of niet natuurlijk  :( ). Als ik de gemeten SG waarde niet moet gebruiken, maar een Plato/Brix waarde, hoe moet ik die dan corrigeren ?

Wat heb je voor waarden gemeten met je hydrometer en je refractometer (wort en gisting)?
Wat geeft de refractometer voor de andere schaal als je SG=1040 bijvoorbeeld?
probleem tijdens de vergisting is inderdaad alcohol. SG gaat daardoor naar beneden, terwijl brekingsindex omhoog gaat.
Voor suiker, waar het ding voor bedoeld is gaat zowel brekingsindex als SG omhoog bij hogere concentratie suiker.
In het tooltje is dat allemaal netjes verrekent.
HansH
 

Offline ZzemutaHh

  • Vol lid
  • ***
  • Berichten: 101
  • Land: nl
  • Efficiëntie is intelligente luiheid
Re: Refractometer gebruiken tijdens vergisting ... SG aanpassen ?
« Reactie #4 Gepost op: 09-03-2012 11:22 u »
Brouwnotities:

SG van het wort in het gistingsvat, vóór het toevoegen van de gist (suiker had ik tijdens koken toegevoegd) : 1088
Heb toen dus geen brix gemeten, dacht nog dat ik alles met SG kon doen.

Heb nu nog geen hydrometer meting gedaan, ga dat strax meteen doen, maar gisteravond was de SG-meting met de refractometer 1050. Dat is op mijn metertje 13 Brix.

Als ik dat allemaal in je tooltje stop (dom dom dom had ik eerder moeten weten) kom ik uit op:




En dat zou betekenen dat de vergisting nog net niet helemaal klaar is, toch? (Goed nieuws!)

Offline Ronnie

  • Reynaert Wijn- en Bier Gilde
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 2.940
  • Land: be
  • Medewerker Reynaert Wijn-makers & Brouwers Gazet
Re: Refractometer gebruiken tijdens vergisting ... SG aanpassen ?
« Reactie #5 Gepost op: 09-03-2012 11:24 u »
... Vlak voordat ik ga bottelen (nauwelijks bellen uit het waterslot, gelijkblijvende lage Brix) doe ik voor de zekerheid wel nog een hydrometer meting.

Zelfs dat is echt niet meer nodig.
Eenmaal je ziet dat de procedure van Hans klopt, en je werkt steeds met eventueel een stukje paier als filter op gisting die stilgevallen is of bier dat even gelagerd heeft, dan vertrouw je de refractometer + tool van Hans.

Offline ZzemutaHh

  • Vol lid
  • ***
  • Berichten: 101
  • Land: nl
  • Efficiëntie is intelligente luiheid
Re: Refractometer gebruiken tijdens vergisting ... SG aanpassen ?
« Reactie #6 Gepost op: 09-03-2012 11:39 u »
Zelfs dat is echt niet meer nodig.
Eenmaal je ziet dat de procedure van Hans klopt, en je werkt steeds met eventueel een stukje paier als filter op gisting die stilgevallen is of bier dat even gelagerd heeft, dan vertrouw je de refractometer + tool van Hans.

Maar als je géén papiertje gebruikt... daar houdt Hans' tool toch rekening mee?

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 9.848
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Refractometer gebruiken tijdens vergisting ... SG aanpassen ?
« Reactie #7 Gepost op: 09-03-2012 16:32 u »
maar gisteravond was de SG-meting met de refractometer 1050. Dat is op mijn metertje 13 Brix.
Voor een echte Brix schaal kom je bij SG=1050 op 12.4 Brix en dat verband tussen SG en Brix zie je bij suikeroplossing. Als jouw schaal op de refractometer bij 1050 13 aangeeft, dan is er al een correctiefactor van 1.05 gebruikt (Brix correctiefactor) voor correctie van het beetje eiwit in het wort. 1.05 is een redlijk gemiddelde voor wort. Jouw refractometer geeft denk ik dan Brix eenheden (brix wordt immers per definitie gemeten met een refractometer) en een omrekening naar SG die geldig is voor een gemiddelde wort (SG meet je immers met een dichtheidsmeter), dus als je een refractometer hebt met SG schaal dan kan dat alleen maar met bepaalde aanames.

HansH 

Offline davadox

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 1.214
  • Land: nl
  • Holland's Next Top Brewer
Re: Refractometer gebruiken tijdens vergisting... SG aanpassen?
« Reactie #8 Gepost op: 09-03-2012 17:18 u »
Even snel een vraagje tussendoor, dat tooltje van Hans heet dat een Macro ?

Offline RobinB

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 20.934
  • Land: nl
  • Nooit geschroten is altijd mis!
Re: Refractometer gebruiken tijdens vergisting... SG aanpassen?
« Reactie #9 Gepost op: 09-03-2012 20:10 u »
Even snel een vraagje tussendoor, dat tooltje van Hans heet dat een Macro ?

???
Hoe kom je daar op?
Vind em wel grappig, maar ik mis em volledig denk ik! ;D

[edit]
Ik las "heet dat een Marco?", vandaar... ;D


Maar het progje van Hans is bij mijn weten een echt stand-alone progje, en niet een macro. :)

Offline Ronnie

  • Reynaert Wijn- en Bier Gilde
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 2.940
  • Land: be
  • Medewerker Reynaert Wijn-makers & Brouwers Gazet
Re: Refractometer gebruiken tijdens vergisting ... SG aanpassen ?
« Reactie #10 Gepost op: 10-03-2012 12:12 u »
Maar als je géén papiertje gebruikt... daar houdt Hans' tool toch rekening mee?

Ik schreef eventueel een papiertje..
Dus indien nog teveel zwevende deeltjes of gistdeeltjes... heeft alleen maar met scherpe aflezing te maken, OK?  :biersmile:

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 9.848
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Refractometer gebruiken tijdens vergisting ... SG aanpassen ?
« Reactie #11 Gepost op: 10-03-2012 21:37 u »
Ik schreef eventueel een papiertje..
Dus indien nog teveel zwevende deeltjes of gistdeeltjes... heeft alleen maar met scherpe aflezing te maken, OK?  :biersmile:
Precies, als het bier helder is maakt het niet uit, maar als er gistcellen inzitten krijg je een vage streep, vandaar dat filteren.
HansH

Tags: refractometer