Advertentie Brouwland

Hoe plaats je een foto op dit forum, klik hier voor nadere uitleg.

Steun het forum. Koop via deze links: Nederlandstalige bierboeken, Engelstalige bierboeken, een bierig artikel of een ander artikel van bol.com

Auteur Topic: IJken kan geen kwaad  (gelezen 5153 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Offline Adrie

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 13.993
  • Land: nl
  • Wie zijn bier eert, kiest voor vloeibaar
    • Brouwerij Het Witte Paard
IJken kan geen kwaad
« Gepost op: 11-09-2010 20:02 u »
Zoals in een andere draad vermeld heb ik vier hydrometers. Voor de lol heb ik ze allevier eens in water van 20 graden gehangen en de verschillen waren toch wel schokkend. Geen van allen gaven ze exact 1.000 aan (onderkant meniscus). Het verschil was bij twee hydrometers 1 (naar boven of beneden) en bij de andere twee twee.  :P Een van de hydrometers gaf de juiste waarde aan bij aflezing aan de bovenkant van de meniscus, dus die ga ik voortaan maar gebruiken (als ik nog eens ter controle naar een hydrometer grijp) met aflezing aan de bovenkant van de meniscus. Ik heb nu wel kunnen bepalen dat de refractometer correctiefactor bij mijn brouwerij 1,03 is (al moet ik dat natuurlijk nog controleren bij volgende brouwsels).


Heb je iets nodig dat je bij Bol.com wil kopen? Zoek het op met de bovenstaande advertentie en bestel. Pas het zoekwoord aan. Je kunt zoeken in de volledige catalogus van Bol. Door de spullen van Bol te kopen via onderstaande advertentie steun je het forum en het kost je niets extra. Voor de bierliefhebber hebben ze overigens meer spullen dan je zou verwachten. Zoek maar eens.

Offline MM

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 1.321
  • Land: nl
  • The ale is dear
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #1 Gepost op: 11-09-2010 21:47 u »
Zoals in een andere draad vermeld heb ik vier hydrometers. Voor de lol heb ik ze allevier eens in water van 20 graden gehangen en de verschillen waren toch wel schokkend. Geen van allen gaven ze exact 1.000 aan (onderkant meniscus). Het verschil was bij twee hydrometers 1 (naar boven of beneden) en bij de andere twee twee.  :P Een van de hydrometers gaf de juiste waarde aan bij aflezing aan de bovenkant van de meniscus, dus die ga ik voortaan maar gebruiken (als ik nog eens ter controle naar een hydrometer grijp) met aflezing aan de bovenkant van de meniscus. Ik heb nu wel kunnen bepalen dat de refractometer correctiefactor bij mijn brouwerij 1,03 is (al moet ik dat natuurlijk nog controleren bij volgende brouwsels).

De dichtheid van water ligt ook iets onder 1,00 (0,998).  ;) Maar natuurlijk wijkt het af van de het type water dat er bij jou uit de kraan komt. Of heb je pure H2O gebruikt?

Offline remvs

  • Vol lid
  • ***
  • Berichten: 108
  • Land: 00
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #2 Gepost op: 11-09-2010 22:30 u »
Geen van allen gaven ze exact 1.000 aan (onderkant meniscus).


Ik kan me voostellen dat tapwater niet op 1000 (of 998) zit vanwege het feit dat tapwater niet puur water is. Bovendien heb ik zelf gemerkt dat er snel kleine belletjes onder aan het glas van de hydrometer komen, dit zal hoogstwaarschijnlijk de meting ook beinvloeden.
Het lijkt me dat de onderlinge afwijking van de meters meer zegt dan de absolute afwijking tov 1000.

Joris

Offline Adrie

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 13.993
  • Land: nl
  • Wie zijn bier eert, kiest voor vloeibaar
    • Brouwerij Het Witte Paard
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #3 Gepost op: 12-09-2010 10:54 u »
De dichtheid van water ligt ook iets onder 1,00 (0,998).  ;) Maar natuurlijk wijkt het af van de het type water dat er bij jou uit de kraan komt. Of heb je pure H2O gebruikt?

Een hydrometer die geijkt is bij 20 graden geeft bij 20 graden 1.000 aan.

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 10.527
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #4 Gepost op: 12-09-2010 12:28 u »
De dichtheid van water ligt ook iets onder 1,00 (0,998).  ;)
Hydrometers geven geen absolute dichtheid aan, maar relatieve dichtheid. Dat is de dichtheid tov water bij de ijktemperatuur. Daarom is de dichtheid per definitie 1000. (zoals Adrie ook al aangaf, maar misschien geeft dit iets beter aan waarom het 1000 is)
HansH

Offline MM

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 1.321
  • Land: nl
  • The ale is dear
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #5 Gepost op: 12-09-2010 14:36 u »
Een hydrometer die geijkt is bij 20 graden geeft bij 20 graden 1.000 aan.

Hydrometers geven geen absolute dichtheid aan, maar relatieve dichtheid. Dat is de dichtheid ten opzichte van water bij de ijktemperatuur. Daarom is de dichtheid per definitie 1000. (zoals Adrie ook al aangaf, maar misschien geeft dit iets beter aan waarom het 1000 is)
HansH

Met beide antwoorden en een iets uitgeslapener hoofd, begint is het me duidelijk. :D Bedankt. :)

Offline remvs

  • Vol lid
  • ***
  • Berichten: 108
  • Land: 00
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #6 Gepost op: 13-09-2010 21:30 u »
Hydrometers geven geen absolute dichtheid aan, maar relatieve dichtheid. Dat is de dichtheid ten opzichte van water bij de ijktemperatuur. Daarom is de dichtheid per definitie 1000. (zoals Adrie ook al aangaf, maar misschien geeft dit iets beter aan waarom het 1000 is)
HansH

Tapwater is toch niet per definitie 100% haatweejoww? Dus als zo'n ding geeikt is in water (H2O) van 20 graden, kan ik me voorstellen dat het iets afwijkt bij tapwater van 20 graden. maar goed, dat verschil zal met het oog wellicht niet waar te nemen zijn

Offline RobinB

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 20.934
  • Land: nl
  • Nooit geschroten is altijd mis!
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #7 Gepost op: 13-09-2010 21:55 u »
Tapwater is toch niet per definitie 100% haatweejoww? Dus als zo'n ding geeikt is in water (H2O) van 20 graden, kan ik me voorstellen dat het iets afwijkt bij tapwater van 20 graden. maar goed, dat verschil zal met het oog wellicht niet waar te nemen zijn

Simpel te testen met een scheutje gedestileerd water natuurlijk! :)
Maar je laatste zin zal het dan wel worden: een niet te onderscheiden verschil.
Wat dat betreft is het dus belangrijker dat het een relatieve dichtheid is.

Offline SeekingBeer

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 817
  • Land: nl
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #8 Gepost op: 13-09-2010 22:28 u »
Wat interessant, ik heb zojuist mijn eigen hydrometer maar eens getest in kraanwater en bij 18 C zegt ie 1003 a 1004.
Eigenlijk is dat best veel afwijking ten opzichte van 1000.

Ik heb ook nog een alcohol hydrometer (voor alcohol water mengsels) en die staat wel mooi strak op 0 % alcohol.

Best wel een grote afwijking op die goedkope vd Kooy SG hydrometer, gelukkig heft een groot deel van de fout zichzelf op als je kijkt naar:

Begin SG minus Eind SG.

__________

En dan is er nog die discussie van wat meet je eigenlijk met een SG meter?
Ik dacht altijd gewoon soortelijk gewicht maar anderen zeggen van 'special gravity' (dat is gewoon het relatieve gewicht van vloeistof A ten opzichte van referentie vloeistof B).

Geef ons toch gewoon Soortelijk Gewicht meters!
Makkelijk & simpel en iedereen begrijpt wat ie meet: n kubieke decimeter van dit spul weegt zus en zoveel gram.

Offline RobinB

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 20.934
  • Land: nl
  • Nooit geschroten is altijd mis!
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #9 Gepost op: 13-09-2010 22:37 u »
Nee joh, dat soortelijk gewicht al dan niet relatief, is helemaal niet interessant!
Suikers willen we weten!

Wat dat betreft kunnen we misschien beter over naar brix/Plato! ;D

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 10.527
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #10 Gepost op: 13-09-2010 22:53 u »
gelukkig heft een groot deel van de fout zichzelf op als je kijkt naar:

Begin SG minus Eind SG.
De afwijling tov 1000 is een offset, maar de hydrometer heeft ook nog een afwijking in de schaalfactor.
Dat zie je alleen niet zo snel. Als hij bij 1000 goed is kan hij bij 1100 best 1105 aangeven of 1095.
HansH

Offline SeekingBeer

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 817
  • Land: nl
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #11 Gepost op: 13-09-2010 23:10 u »
Hans heeft natuurlijk gelijk; als een hydrometer op 1000 goed geijkt is kan er een fout in de schaal zijn waardoor ie te hoog of te laag uitkomt bij 1100 of zo.
Daartegenover kan het glas van de hydrometer gewoon niet de juiste specs hebben voor de opdruk schaalverdeling en dan is het systematisch te hoog of te laag (in die gevallen heffen de fouten in begin en eind SG min of meer op).

Robin heeft ook wel gelijk omdat je natuurlijk wilt schatten wat er met de suikers is gebeurt, maar ik heb veel liever een eenvoudig ding waarmee je het soortelijk gewicht kan meten.
Want als je weet wat je meet kan je daarna logica gaan toepassen.

Maar goed, het is niet het grootste probleem in deze wereld: Hydrometers die geijkt zijn op 20 C ipv op 4 C    ;D   

Offline JeroenCV

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 2.113
  • Land: nl
  • Brouwen = verslavend
    • PINT
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #12 Gepost op: 14-09-2010 08:36 u »
Ik weet niet of ijken op 1 punt wel zo handig is. Een rechte lijn door een punt gaat wat in tegen al mijn geleerde kwaliteitsmetingen  ;D

We meten natuurlijk met de hydrometer 2 keer. Eerst het begin SG en later het eind SG.
Wanneer de afwijking zowel bij 1000 als bij 1080 2 eenheiden is, maakt het voor ons niet uit. We willen het verschil weten en niet zozeer de exacte waarde.

Dus stel werkelijk is begin 1078 en eind 1002 en je het gemeten met je hydrometer 1080 en 1004. In beide gevallen is het 76 eenheden uitvergist. Je vergistingsgraad in de werkelijke omstandigheden is 97,43 % en bij de gemeten 95%.
De vraag is of dit nou een groot verschil maakt voor a) de smaak en b) bepaling van je alcohol gehalte (10,3% in beide gevallen) en c) besluit of je al gaat bottelen.

Offline hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 10.527
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: IJken kan geen kwaad
« Reactie #13 Gepost op: 14-09-2010 09:23 u »
Je kunt als je wilt je hydrometer calibreren op 2 punten via een nauwkeurig gemaakte suikeroplossing.
kijk eens op http://www.triple-w.org/index.php?option=com_docman&task=doc_download&gid=2&Itemid=65 en dan rekenprogramma. als je dan kijkt bij de tab: aldoholberekeningen/Hydrometer-refractometer kalibratie dan kun je hier je gemeten en berekende SG waarde invullen bij een gegeven sucroseoplossing (oplossing maken van een bekende hoeveelheid grammen sucrose per 100g oplossing). via de tab: gacalibreerde metingen kun je dan de afgelezen waarde van je hydrometer terug laten rekenen naar de werkelijke waarde. (Eis is wel dat je over een nauwkeuriger weegschaal beschikt dan je hydrometer, bv 2 g per 5 kg en dan 1 kg oplossing maken van 200 g / 1000 g levert een SG fout op van 0.8 SG punten bij SG=1080. Je kunt ook je refractometer gebruiken als referentie om eerst je suikeroplossing te maken als de refractometer nauwkeuriger is dan je weegschaal of iemand een referentieoplossing laten maken op het lab)
HansH

Tags: