Hoe plaats je een foto op dit forum, klik hier voor nadere uitleg.

Steun het forum. Koop via deze links: Nederlandstalige bierboeken, Engelstalige bierboeken, een bierig artikel of een ander artikel van bol.com

Auteur Topic: Functie van koelen/lageren  (gelezen 7382 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Offline MichaelvdB

  • Boven 10 berichten
  • *
  • Berichten: 11
Functie van koelen/lageren
« Gepost op: 18-08-2010 20:44 u »
Deze beginnersvraag is vast al eens ergens beantwoord, maar ik zie het nergens. Vaak lees ik dat als de nagisting is afgerond, de flesjes koel moeten worden weggezet bij een graad of 12. Zo ook in de Brewferm-handleiding. Nu vraag ik me af wat hier precies de functie van is. Is het alleen om het bier helderder te maken? of heeft het ook met smaak te maken? Het viel me op dat ik het in de online-cursus niet terugvind. Kan ik daar uit afleiden dat je het ook niet kunt doen?

Heb je iets nodig dat je bij Bol.com wil kopen? Zoek het op met de onderstaande advertentie en bestel. Pas het zoekwoord aan. Je kunt zoeken in de volledige catalogus van Bol. Door de spullen van Bol te kopen via onderstaande advertentie steun je het forum en het kost je niets extra. Voor de bierliefhebber hebben ze overigens meer spullen dan je zou verwachten. Zoek maar eens.


Offline Gerb

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 4.829
  • Land: nl
  • Elk bier een experiment
    • http://huisbrouwerij-het-ferment.blogspot.nl/
Re: functie van koelen
« Reactie #1 Gepost op: 18-08-2010 20:49 u »
Het is niet pers nodig, maar het gevormde koolzuur lost sneller op in het bier en het bier wordt wat sneller helder. Maar geef het de tijd bij kamertemperatuur en je bereikt precies hetzelfde.

Offline RobinB

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 20.934
  • Land: nl
  • Nooit geschroten is altijd mis!
Re: functie van koelen
« Reactie #2 Gepost op: 18-08-2010 21:10 u »
Gezien:
Vaak lees ik dat als de nagisting is afgerond, de flesjes koel moeten worden weggezet bij een graad of 12.

Denk ik dat hier wat spraakverwarring optreed.
Ik denk dat je de hergisting bedoeld ipv de nagisting?

Hergisting is op fles, om koolzuur in het bier te krijgen. Voor een betere koolzuuroplossing en persoonlijke voorkeur worden de flesjes vaak op de drinktemperatuur van ca. 12 C worden weggezet.

Offline EBC

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 7.822
  • Land: be
  • Beer blings us together.
    • Perron Bieren
Re: functie van koelen
« Reactie #3 Gepost op: 18-08-2010 21:37 u »
Het koel wegzetten na hergisting op fles heeft maar 1 doel. Het bier zo lang mogelijk bewaarbaar te maken. Het liefst in een koele donkere kelder. Alleen dan blijft goed gebrouwen bier een jaar of meer goed. Die 12 C is gewoon de temperatuur van de gemiddelde kelder.

Voor zwaardere bieren is het dan meteen de drinktemperatuur. Een Westmalle of Rochefort op 10-12 C is geweldig lekker. Voor deze bieren is dan inderdaad de CO2 verzadiging optimaal. (ik ben zo blij met mijn kelder  :biersmile:)

Voor lager alcoholische bieren ligt de drinktemperatuur lager, die vergen nog koeling in de koelkast om op drinktemperatuur te komen. Die koeling moet dan niet te lang duren. Eigenlijk gewoon totdat de drinktemperatuur is bereikt. Langer koelen geeft meer verzadiging en minder smaak.

Tja, het blijft moeilijk.

Offline SeekingBeer

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 817
  • Land: nl
Re: functie van koelen
« Reactie #4 Gepost op: 18-08-2010 21:40 u »
Van zeewater is bekend dat er bij lagere temperaturen meer CO2 in kan (wat dus n van de grootste takke problemen is van de wereldwijde opwarming, als de oceanen echt hun koolzuur gaan lozen wordt het pas echt lachen).
Bij bier zal het ook wel gelden dat er iets meer koolzuur in kan bij iets lagere temperatuur.

De meeste mensen bewaren hun bier bij kamertemperatuur omdat ze geen kelder hebben of extra koelkasten willen aanschaffen.
Maar bij een lagere temperatuur verloopt de hergisting ook een stuk langzamer en als het te koud is kan het helemaal stoppen.

Hergisting op kamertemperatuur kan prima, nu het nog zomer is: zet het wel op een relatief koele plek (en zonder tocht natuurlijk, stabiele temperatuur is ook belangrijk).

Offline MichaelvdB

  • Boven 10 berichten
  • *
  • Berichten: 11
Re: functie van koelen
« Reactie #5 Gepost op: 18-08-2010 21:49 u »
Ok, bedankt mensen. Ik zal het dus inderdaad gewoon op kamertemperatuur bewaren. Ook goed dat ik weer up-to-date ben qua klimaatprobleem, dat pak ik toch mooi even mee ;)

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 33.089
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #6 Gepost op: 18-08-2010 23:06 u »
Deze beginnersvraag is vast al eens ergens beantwoord, maar ik zie het nergens. Vaak lees ik dat als de nagisting is afgerond, de flesjes koel moeten worden weggezet bij een graad of 12. Zo ook in de Brewferm-handleiding. Nu vraag ik me af wat hier precies de functie van is. Is het alleen om het bier helderder te maken? of heeft het ook met smaak te maken? Het viel me op dat ik het in de online-cursus niet terugvind. Kan ik daar uit afleiden dat je het ook niet kunt doen?

Ik lees deze vraag toch als wat het nut is van het lageren.

Na de nagisting (de gisting na de hoofdgisting) kun je het bier nog een tijd koud wegzetten. Je gaat dan het bier lageren.
Het nut van een lagering is vooral het helder laten worden van het bier en het verzadigen van het bier met koolzuur. Als hobbybrouwer kun je deze stap overslaan. Tijdens het bottelen voegen we suiker toe voor de hergisting. Er wordt dan koolzuur gevormd die niet meer uit het flesje kan. Na verloop van tijd is de gevormde koolzuur opgelost en gebonden aan het bier. Verder wordt het bier met het staan helderder. Wel is het mijn persoonlijke ervaring dan een korte koude lagering er voor zorgt dat je een iets helderder bier krijgt. Een lange koude lagering is voor bieren met hergisting op de fles onzinnig naar mijn oordeel.

Offline RobinB

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 20.934
  • Land: nl
  • Nooit geschroten is altijd mis!
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #7 Gepost op: 19-08-2010 12:11 u »
Ik lees deze vraag toch als wat het nut is van het lageren.

Dat kan je doen, maar normaal gesproken is het lageren wel vr het bottelen. Michael heeft het met de "flesjes" duidelijk over n het bottelen.
(en dus na de hergisting ipv nagisting)

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 33.089
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #8 Gepost op: 19-08-2010 13:33 u »
Dat kan je doen, maar normaal gesproken is het lageren wel vr het bottelen. Michael heeft het met de "flesjes" duidelijk over n het bottelen.
(en dus na de hergisting in plaats van nagisting)

Klopt, maar het koud wegzetten van bier na de hergisting is gewoon zinloos. Het zorgt er alleen voor dat het bier langer bewaard kan worden doordat het oxidatieproces vertraagd wordt. Meestal wordt het bier van een beginner snel opgedronken en is er geen reden voor een koude opslag.

Koud lageren voor het bottelen wordt vooral om het bier helderder te laten worden. Omdat wij gewend zijn aan een depot in de flesjes van onze bieren is het geen probleem dat de eiwitten pas na de hergistng geheel uitzakken. Wel moet je dan goed oppassen met het uitschenken. De eiwitten plakken meestal niet zo goed vast aan de bodem van een fles dan gist.

Erick

  • Gast
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #9 Gepost op: 19-08-2010 14:20 u »
Klopt, maar het koud wegzetten van bier na de hergisting is gewoon zinloos. Het zorgt er alleen voor dat het bier langer bewaard kan worden doordat het oxidatieproces vertraagd wordt. Meestal wordt het bier van een beginner snel opgedronken en is er geen reden voor een koude opslag
Ik lees hier in 1 zin 3 redenen om het wel te doen:
1: Langer bewaren
2: vertraagd oxidatie
3: Je bier staat alvast koud (handig voor de flink doordrinkende beginner)
 :D

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 33.089
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #10 Gepost op: 19-08-2010 14:33 u »
Langer bewaren en vertragen van het oxidatieproces is hetzelfde... De derde reden is door mij niet genoemd.  :D

Offline De-Geert

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 4.775
  • Land: nl
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #11 Gepost op: 19-08-2010 16:18 u »
Langer bewaren en vertragen van het oxidatieproces is hetzelfde
Lijkt me niet, er gebeurt meer tijdens het bewaren dan oxidatie. Zoals verandernig van ester-hoeveelheden (niet altijd meer!), worming van polyphenol-eiwit complexen en nog een stuk of 100 andere processen.

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 33.089
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #12 Gepost op: 19-08-2010 18:29 u »
Lijkt me niet, er gebeurt meer tijdens het bewaren dan oxidatie. Zoals verandering van ester-hoeveelheden (niet altijd meer!), wormig van polyfenol-eiwit complexen en nog een stuk of 100 andere processen.

Voor het verlopen van die processen is een hogere temperatuur geen probleem, eerder gewenst. Koud bewaren doe je vooral om het oxidatieproces tegen te gaan.  Doordat je het bier koud opslaat behoudt het langer zijn frisse smaak. Geoxideerd bier is gewoon niet lekker, hoe lyrisch sommigen over porto- en sherrysmaakjes ook kunnen zijn.

Verder moet mijn reactie natuurlijk wel binnen de context worden geplaatst. Ik noemde een reden voor het koud dan wel koel bewaren van bier. Erick maakt daar twee redenen van.

Offline EBC

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 7.822
  • Land: be
  • Beer blings us together.
    • Perron Bieren
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #13 Gepost op: 19-08-2010 19:05 u »
Op bijna elk bieretiket staat: koel en donker bewaren.

't Is dat, meer niet.

Erick

  • Gast
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #14 Gepost op: 19-08-2010 19:39 u »
Voordat je het weet zit hier een club volwassen mannen te kibbelen over het verschil tussen koel en koud  :D ;) ;D

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 33.089
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #15 Gepost op: 19-08-2010 20:21 u »
Voordat je het weet zit hier een club volwassen mannen te kibbelen over het verschil tussen koel en koud  :D ;) ;D

Volgens mij niet. Het gaat in deze draad over het nut van het koel bewaren van het bier nadat het productieproces geheel is afgerond. En dan geldt zoals EBC inderdaad het algemene beginsel dat je bier koel moet bewaren voor het behoud van de smaak.  Maar zoals ik al schreef gaat, zeker bij beginners, het bier snel op...

Erick

  • Gast
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #16 Gepost op: 19-08-2010 20:30 u »
Ik lees hier in 1 zin 3 redenen om het wel te doen:

3: Je bier staat alvast koud (handig voor de flink doordrinkende beginner)
 :D

Zei ik toch.

Offline MichaelvdB

  • Boven 10 berichten
  • *
  • Berichten: 11
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #17 Gepost op: 19-08-2010 22:18 u »
Het klopt inderdaad dat ik sprak van hergisting waar ik bedoelde nagisting. De kans dat bier bij mij oud wordt, is inderdaad vrij klein :proost: dat hebben jullie heel goed ingeschat. Er zijn ook wel wat mensen die mij daar graag behulpzaam bij zijn. Het is ook maar 9 liter.

Offline SeekingBeer

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 817
  • Land: nl
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #18 Gepost op: 19-08-2010 23:24 u »
Ja prima, dat bier zal gelukkig snel op zijn als het goed lukt.

Dan ga je vast nog een keer brouwen...  ;)

Online hansHalberstadt

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 7.346
  • Land: nl
  • meten is weten
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #19 Gepost op: 21-08-2010 09:05 u »
Koud lageren met als doel om de koolzuur beter op te laten lossen lijkt mij onzin. De gevormde koolzuur van de hergisting op fles lost altijd op. Bij hogere temperatuur staat er alleen wat meer druk op de flesjes, maar zodra je het flesje koelt neemt de druk direkt af. Koelen vlak voor gebruik zou wat dit betreft dus voldoende moeten zijn.
Koude lagering is voor zover ik altijd heb begrepen vooral gunstig voor de smaakverbetering omdat er ongewenste stoffen zoals teveel eiwitten neerslaan en er reacties plaats vinden die de smaak van het bier kunnen verbeteren. Dat neerslaan geldt als je lagert en daarna bottelt zoals bij pils. Of dat ook geldt voor flesjes weet ik niet, want daar kunnen stoffen wel neerslaan, maar mogelijk bij temperatuurverhoging ook weer oplossen.
Hansh.  

Offline Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 33.089
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #20 Gepost op: 21-08-2010 12:17 u »
Koude lagering is voor zover ik altijd heb begrepen vooral gunstig voor de smaakverbetering omdat er ongewenste stoffen zoals teveel eiwitten neerslaan en er reacties plaats vinden die de smaak van het bier kunnen verbeteren. Dat neerslaan geldt als je lagert en daarna bottelt zoals bij pils. Of dat ook geldt voor flesjes weet ik niet, want daar kunnen stoffen wel neerslaan, maar mogelijk bij temperatuurverhoging ook weer oplossen.

Door het lageren verbetert de (smaak)stabiliteit. Het verwijderen van de eiwitten is daarbij inderdaad van belang.
Koud lageren en daarna filteren voor het bottelen zorgt er voor dat het bier niet troebel wordt als je het in de koelkast zet.

Offline Hans VH

  • Vol lid
  • ***
  • Berichten: 229
  • Land: be
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #21 Gepost op: 24-08-2010 13:31 u »
filteren voor het bottelen zorgt er voor dat het bier niet troebel wordt als je het in de koelkast zet.
Veel van de beste (Belgische) bieren zijn ongefilterd en vaak troebel. Met filteren haal je toch ook heel wat interessante smaakcomponenten weg. Vergelijk bijv eens een Geuze Girardin gefilterd (wit etiket) en ongefilterd (zwart etiket).

Offline RobinB

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 20.934
  • Land: nl
  • Nooit geschroten is altijd mis!
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #22 Gepost op: 24-08-2010 17:37 u »
ik denk dat er geen filterende hobbybrouwers zijn, dus das niet zo'n issue. ;)

Offline Adrie

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 13.993
  • Land: nl
  • Wie zijn bier eert, kiest voor vloeibaar
    • Brouwerij Het Witte Paard
Re: Functie van koelen/lageren
« Reactie #23 Gepost op: 25-08-2010 09:48 u »
ik denk dat er geen filterende hobbybrouwers zijn, dus das niet zo'n issue. ;)

Hier misschien niet, maar in de VS filtert menig hobbybrouwer zijn bier alvorens het in een fust te stoppen.