Hoe plaats je een foto op dit forum, klik hier voor nadere uitleg.

Steun het forum. Koop via deze links: Nederlandstalige bierboeken, Engelstalige bierboeken, een bierig artikel of een ander artikel van Bol.com

Auteur Topic: Bitterhop, aromahop en late hopgift  (gelezen 21368 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Offline MO

  • Beheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 10.352
  • Land: nl
    • Muifelbrouwerij
Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Gepost op: 01-04-2005 09:06 u »
In het volgende bericht zal ik een drietal berichten posten die in andere onderwerpen naar voren komen. In dit onderwerp kunnen we het hebben over de manier van hoppen.
Persoonlijk hop ik maar wat aan. Ik probeer wel bitterhoppen met een hoog a-zuur gehalte 60-90 min te laten koken en aromahoppen met een laag a-zuur gehalte 30-2 min te koken. Maar soms houd ik me wel aan de 30 min, en soms kook ik maar een paar minuten. De kort kook hoppen zijn in mijn geval wel altijd aromahoppen met een laag a-zuur gehalte.

De grootste vraag waar de meeste mee zitten is volgens mij: kun je bier met een hoparoma krijgen als je hop 90 mjn meekookt?

Heb je iets nodig dat je bij Bol.com wil kopen? Zoek het op met de onderstaande advertentie en bestel. Pas het zoekwoord aan. Je kunt zoeken in de volledige catalogus van Bol. Door de spullen van Bol te kopen via onderstaande advertentie steun je het forum en het kost je niets extra. Voor de bierliefhebber hebben ze overigens meer spullen dan je zou verwachten. Zoek maar eens.


Offline MO

  • Beheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 10.352
  • Land: nl
    • Muifelbrouwerij
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #1 Gepost op: 01-04-2005 09:06 u »
Jasper Dijkers schreef op 27 maart 2005 in het onderwerp

http://www.hobbybrouwen.nl/forum/index.php/topic,1982.0.html

PS. Hou er rekening mee dat bieren gebrouwen met alleen aromahoppen geen stabiele bitterheid en hopsmaak hebben. Juist de aromatische smaakjes blijven slechts enkele maanden lekker. Maak je bier dat langer moet rijpen, gebruik dan voornamelijk bitterhoppen. Bij de Universiteit van Leuven (KUL) hebben ze eens proefjes gedaan met bier gemaakt van alleen aroma en alleen bitterhop. De eerste maanden is de aromahopvariant bij de proevers favoriet, maar na een maand of 2 dan wint het bitterhopbrouwsel. Het toevoegen van aromahop aan het eind van het koken wordt dan ook alleen aangeraden voor bieren die binnen twee maanden geconsumeerd worden.
Ik begrijp dat ik met deze uitspraak een en ander op zijn kop zet. Doe ermee wat je wil. Ik gebruik nooit nahop, mijn hop gaat in 1 keer in de ketel voor het koken.
Ik heb een aantal Westmalle Tripel klonen geprobeerd met alleen Styrian Goldings. Ik kan de KUL proefjes bevestigen. Aanstaande zaterdag maak ik er nog een. Deze keer met slechts Magnum. En mijn storting? Op 60 liter: 15kg pilsmout 3ebc, 2kg carapilsmout 5ebc en 1kg carahell 25ebc. 55gr Magnum 15,5% (+-33EBU). Ik denk er ongeveer 1,5-2kg witte kandij bij te doen tijdens de gisting. Benieuwd wat ik van deze poging weer kan leren. Eens kom ik er wel

Waarop Edgar antwoordde:

Wat de aromahoppen betreft, zou het me niet verbazen als dat nog iets gecopmpliceerder ligt. Je kunt natuurlijk op 1001 manieren hop toevoegen, en deze manieren allemaal onderzoeken is ondoenlijk. Op voorhand ben ik het met je eens dat een basis van bitterhop althans bij zware bieren een vereiste is, en dat toevoegen voor het koken goed werkt. Die discussie wordt nogal eens vertroebeld door het dooreen lopen van verschillende terminologie (met gebruik van dezelfde termen). Sommigen bedoelen met aromahop 'nobele hopsoorten' (laag % a.z. en fijn aroma: Saaz, Hallertau Hersbrücker, etc) en met bitterhop Northern Brewer, Magnum, etc. Anderen zeggen aromahop tegen elke hop die tegen het einde van de kooktijd wordt toegevoegd en bitterhop tegen alle hop die een groot deel van de bitterheid in een bier veroorzaakt. Misschien dat na twee maanden een bitterhop-bier de voorkeur krijgt boven een aromahop-bier, maar dan is de vraag hoe een bitter- én aroma-hop bier zou zijn beoordeeld. En bedoelt men in die studie het moment van toevoegen, of de soort hop?

Ik stort mijn hop meestal in 3 of meer keren, waarvan één deel steevast voor het koken (FWH). Het is een feit dat het meeste bier niet al te oud wordt, maar ik heb toch sterk het gevoel dat het bier nog tamelijk lang profiteert van de late toevoeging van een deel van de hop. Maar zeker weten doe ik dat niet

Offline MO

  • Beheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 10.352
  • Land: nl
    • Muifelbrouwerij
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #2 Gepost op: 01-04-2005 09:07 u »
Op 31 maart 2005 poste Hoppie:

Als je het alweer over de duvel hebt.

Uit de topic " En jawel........Guiness"


Quote
Hoi Adrie,

Dat je door lang koken geen hoparoma meer zou hebben in je bier is een misvatting. Professor Baetslé wees Roerstokleden daar al ruim 15 jaar geleden op. Hij verkondigde toen dat je alle hop rustig in één keer zou kunnen toevoegen...

 Jacques


QED. Leve professor Baetslé.

Groeten,

A3


Moeten we nu hoppen 10 min voor einde koken of niet?
Wat zijn de voor en nadelen?

groetjes,

Hoppie

Offline Edgar

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.008
  • Land: be
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #3 Gepost op: 01-04-2005 09:24 u »
Als de gelegenheid zich voordoet (morgen begint het bierseminarie) zal ik aan de Prof. vragen hoe dat volgens hem nu in elkaar zit.

 :degroeten:

Offline Adrie

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 13.972
  • Land: nl
  • Wie zijn bier eert, kiest voor vloeibaar
    • Brouwerij Het Witte Paard
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #4 Gepost op: 01-04-2005 09:29 u »
Tja, dit blijft een ingewikkelde materie. Neem alleen al het first wort hoppen waarmee je een mooier hoparoma aan je bier krijgt. Wetenschappers zijn er nog steeds niet achter hoe dit nou precies komt en wat er gebeurt. Het gaat ook om een zeer groot aantal smaakstoffen die niet alleen apart, maar ook gezamenlijk een smaakbeleving opleveren.
Wat wel duidelijk is, is dat een late hopgift een andere smaak aan je bier geeft dan een vroege hopgift met dezelfde hop en drooghoppen weer een andere smaak. Het is een feit dat vluchtige smaakstoffen uit de hop verdwijnen tijdens het koken.

Ik denk dat de algemene richtlijn dat je bitterhoppen het best aan het begin van het koken kunt doseren en nobele hoppen aan het eind nog steeds een goede richtlijn is. Nobele hoppen aan het begin van het koken kan ook, zij leveren dan toch een bijdrage aan de hopsmaak en het hoparoma. Sommige bitterhoppen hebben geen fijne smaak en die moet je niet gebruiken aan het eind van het koken. Laten we het alstjeblieft niet ingewikkelder maken dan het al is.  :weetbeter:

Offline Edgar

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.008
  • Land: be
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #5 Gepost op: 02-04-2005 15:50 u »
Ik heb het prof. Baetslé niet hoeven vragen: Hij vertelde op het bierseminarie in Brouwerij Huyghe vandaag uit zichzelf enthousiast over zijn overtuiging dat laat hoppen geen of vrijwel geen extra bijdrage levert aan het hoparoma in het bier. Hij noemde als bron analyses van bier waaruit blijkt dat de vluchtige hopcomponenten na het kookproces bijna volledig verdwenen zijn. De aroma's die je kunt interpreteren als vluchtige hopcomponenten zouden volgens de professor wel eens gistingsnevenprodukten kunnen zijn.

De enige manier volgens de prof om vluchtige hopcomponenten in bier te krijgen is door dry hopping en hopextract.

Ik weet het nog zo net niet....

Misschien hebben wij als hobbybrouwers een groot voordeel op brouwers die zich vooral bezighouden met brouwen op industriële schaal en de wetenschap daarvan. We brouwen vaak heel verschillend en we staan met onze neus bovenop wat we doen. We kunnen belachelijke experimenten doen, gewild en ongewild, en de uitkomsten daarvan interpreteren. Ik geloof door al mijn gerommel op dat vlak dat laat hoppen, dus in de laatste 10 tot 0 minuten van het koken, een speciaal hoparoma geeft aan het bier. Kan me niet schelen wat de prof zegt :weetbeter:

Een professor is ook maar een mens. Volgens prof. Mussche, kennelijk ook niet de eerste de beste, is Westmalle Tripel een volmout bier. Dat stelde hij althans op de lezing die ik bijwoonde. Hij zei ook dat dry-hopping wel degelijk bitterheid aan het bier toevoegt. Het eerste wordt tegengesproken door de paters zelf (website), het tweede door prof. Baetslé.

Ik bedoel maar dat hoewel hij (Baetslé) ongetwijfeld goede grond heeft voor zo'n (h)opstelling (hij zal zeer zeker niet zomaar wat roepen), het goed kan zijn dat het gewoon een typisch geval is van waar de theorie de praktijk rechts inhaalt. Voorlopig houd ik het daarop.

 :degroeten:

Offline Hopmans

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 11.471
  • Land: nl
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #6 Gepost op: 02-04-2005 19:33 u »
Ach,

Ik heb mijn blondie gehopt 60min voor einde koken, en ik vind het prima smaken.
De aroma's vliegen mij om de oren. Maar goed; die 18 EBU'tjes van mij .
Voor mij maakt het allemaal niks uit.
Hoe krijgen jullie het in hemels naam weg jongens (50 EBU of hoger) ?  :P

Mafkezen, hopheads

 :degroeten:

Online Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 28.635
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #7 Gepost op: 03-04-2005 19:15 u »
Ik heb het prof. Baetslé niet hoeven vragen: Hij vertelde op het bierseminarie in Brouwerij Huyghe vandaag uit zichzelf enthousiast over zijn overtuiging dat laat hoppen geen of vrijwel geen extra bijdrage levert aan het hoparoma in het bier. Hij noemde als bron analyses van bier waaruit blijkt dat de vluchtige hopcomponenten na het kookproces bijna volledig verdwenen zijn. De aroma's die je kunt interpreteren als vluchtige hopcomponenten zouden volgens de professor wel eens gistingsnevenprodukten kunnen zijn.

Deze stelling heb ik professor Baetslé al 15 jaar geleden al horen verkondigen. Latere Duitse onderzoeken gaven toch aan dat het moment van hopgifte wel degelijk van invloed is op de beleving van het hoparoma.

Citaat
Volgens prof. Mussche, kennelijk ook niet de eerste de beste, is Westmalle Tripel een volmout bier. Dat stelde hij althans op de lezing die ik bijwoonde. Hij zei ook dat dry-hopping wel degelijk bitterheid aan het bier toevoegt. Het eerste wordt tegengesproken door de paters zelf (website), het tweede door prof. Baetslé.

Tijdens een bezoek dat ik gebracht heb aan de Westmalle brouwerij heb ik geconstateerd dat de tripel inderdaad geen volmout bier is. Allesbehalve zelfs! Er gaat een aanzienlijke hoeveelheid suiker in dit bier. Meer dan menig hobbybrouwer voor mogelijk houdt.

Offline Pimpeltje

  • Junior lid
  • **
  • Berichten: 89
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #8 Gepost op: 23-09-2005 16:09 u »
Nog een vraag over hop en tijdstip van toevoegen.
Als je de hop als aroma hop wilt toevoegen, 10 min voor einde koken, is er dan een soort "verhouding of algemene regel" van hoeveel je als aromahop gebruikt of is dit afhankelijk van biersoort en/of persoonlijke voorkeur en ervaring??

Groeten
Ad

Offline Herman

  • Maischen doe je in een koelbox! (of in een grainfather)
  • Beheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 6.710
  • Land: nl
  • www.biergildegroningen.nl
    • Groningsch Bier- en wijnmakersgilde
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #9 Gepost op: 24-09-2005 00:25 u »
Hoi Ad,

Er is niet een vuistregel, dat is toch minimaal afhankelijk van het biertype. Bij een IPA doet men soms 1/4, 1/4, 1/4, 1/4 op resp 60-90min, 30min, 15 min en dryhop. Ook zijn er bieren die continu gehopt worden, je wilt niet weten hoeveel hop hier ingaat!

Voor 'gewone europese bieren' zou je als vuistregels 2/3 - 1/3 aan kunnen houden (maar ook 1/2 - 1/2 is mogelijk, het is maar waar je de nadruk op wilt leggen).

Herman

Online Drents Hopbier

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 2.984
  • Land: nl
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #10 Gepost op: 24-09-2005 17:34 u »
prof. Baetslé
De enige manier volgens de prof om vluchtige hopcomponenten in bier te krijgen is door dry hopping en hopextract.
Maar misschien is een late hopgift (5 min. meekoken) ook een vorm van dryhopping.

Hans

Offline Edgar

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.008
  • Land: be
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #11 Gepost op: 25-09-2005 09:55 u »
Maar misschien is een late hopgift (5 min. meekoken) ook een vorm van dryhopping.

Ik denk niet dat je kort-heet hoppen zomaar kunt vergelijken met koud hoppen. Enerzijds zal je bij kort heet hoppen meer gras/hars-achtige smaakstoffen overhouden, anderzijds zal er een (subtiel) verschil zijn in het boeket aan aromastoffen dat in je bier overblijft. Daarom is het aroma van drooghoppen (dat beter koudhoppen zou heten) soms herkenbaar. Maar dat was niet wat Baetslé bedoelde, volgens hem verdwijnen bij kooktemperatuur praktisch álle hop-aroma-componenten onmiddellijk.

Online Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 28.635
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #12 Gepost op: 25-09-2005 10:55 u »
Voor mij zit prof. Baestlé gewoon fout met zijn bewering dat het moment van hopgifte er niet toe doet voor het hoparoma.

Heel veel literatuurbronnen spreken hem tegen.
Veel belangrijker is dat mijn eigen ervaringen ook anders uitwijzen. Met name door first wort hopping heb ik ontdekt krijg je een veel verfijnder hoparoma.

Wel geef ik Baetslé gelijk dat je niet als een kruidendokter met de hopgifte om moet gaan. Niet elke 10 minuten wat. Een hopgifte in twee tot drie stappen bevalt mij prima.

En ja, hopgifte is iets persoonlijk. Hou je echt van een hoparoma, wil je een fijne bitterheid of ga je voor een volmondig bier. Al die zaken kun je geheel of gedeeltelijk regelen via je hopgifte.

Offline Johannes

  • Beheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 4.330
  • Land: nl
    • De Brouwketel
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #13 Gepost op: 25-09-2005 13:56 u »
Voor mij zit prof. Baestlé gewoon fout met zijn bewering dat het moment van hopgifte er niet toe doet voor het hoparoma.

Bij mijn laatste brouwsel heb ik dit bij wijze van experiment gedaan (geen late hopgift enkel FWH) ik zal mijn bevindingen hier posten.

Offline MO

  • Beheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 10.352
  • Land: nl
    • Muifelbrouwerij
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #14 Gepost op: 26-09-2005 08:40 u »
Eens Edgar! Zullen we eens proberen te kijken hoe "machtig" het forum is? We zijn al een heel eind met de term WURMS, zullen we de term drooghoppen verbannen en alleen nog maar spreken van koudhoppen?

Offline Gio

  • Senior lid
  • ****
  • Berichten: 280
  • Orde der vrienden van het levend bier !
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #15 Gepost op: 26-10-2005 19:36 u »
Ik kan nog niet goed overweg met het idee dat FWH een beter hoparoma geeft?

Als men na het spoelen maar voor het koken een deel van de hop toevoegt 

(Edgar lees: end-of-mash hopping  of misschien beter 'between sparge and boiling hopping'  ;))

hoe kan men de aroma's dan nog vast houdt tijdens het koken?

FWH betekend volledige kooktijd = verlies aan aroma
toch?


Online Jacques

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 28.635
  • Land: nl
  • Brouw ze, roer ze en Proost!
    • Hobbybrouwen.nl
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #16 Gepost op: 26-10-2005 20:12 u »
Hoi Gio,

Ja, het is inderdaad op het eerste gezicht heel vreemd dat je bij FWH een beter hoparoma krijgt. Toch is dat zo weet ik uit ervaring.

Hoe het komt kan ik niet helemaal verklaren. Als mogelijke oorzaak heb ik wel eens begrepen dat het komt doordat de hoparomacomponenten zich bij de relatitief lage temperatuur hechten aan wortbestanddelen waardoor deze niet meer zo mokkeljk verdampen. Door de gisting zouden deze hoparomacomponenten weer vrijkomen.
Bij het koken van het wort zouden deze hoparomacomponenten zeer snel verdampen waardoor deze zich niet meer kunnen hechten aan de wortbestanddelen.

Overigens wordt bij FWH hop toegevoegd aan het eerste wort (first wort) dat gewonnen wordt dus nog voor het spoelen van de bostel.

Offline Edgar

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.008
  • Land: be
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #17 Gepost op: 26-10-2005 21:22 u »
Ik kan niet helemaal volgen waarom ik FWH anders moet lezen dan FWH. Ik gebruik het wel vaak, FWH. Eigenlijk altijd. Maar je neemt maar een deel van de hop als FWH-deel, ongeveer een kwart tot een derde is gebruikelijk. Er komen  dus ook nog veel aromacomponenten uit de later toegevoegde hop. In het algemeen wordt aromahop gebruikt voor het FWH-deel.

FWH heeft trouwens niet alleen een positieve invloed op het aroma, maar ook op de bitterheid (m.n. het soort bitterheid).

Offline Gio

  • Senior lid
  • ****
  • Berichten: 280
  • Orde der vrienden van het levend bier !
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #18 Gepost op: 27-10-2005 00:16 u »
Citaat
Overigens wordt bij FWH hop toegevoegd aan het eerste wort (first wort) dat gewonnen wordt dus nog voor het spoelen van de bostel.

bedoel je hiermee dat we hop toevoegen tijdens het maischen, maar wanneer (en waarom dan) precies?

Citaat
Ik kan niet helemaal volgen waarom ik FWH anders moet lezen dan FWH. Ik gebruik het wel vaak, FWH. Eigenlijk altijd
uit bovenstaande blijkt dat term FWH niet helder omschrijft wanneer en waarom hop wordt toegevoegt met een knipoog naar term 'koudhoppen' die e.e.a wel wat meer verduidelijkt 

m.a.w. ik vind term FWH nog steeds erg vaag.


Offline Herman

  • Maischen doe je in een koelbox! (of in een grainfather)
  • Beheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 6.710
  • Land: nl
  • www.biergildegroningen.nl
    • Groningsch Bier- en wijnmakersgilde
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #19 Gepost op: 27-10-2005 00:24 u »
Maisch <> Wort. Dus FWH = Eerste wort hopping, slaat op het toevoegen van hop aan de eerste afloop. Nog voor het spoelen. Koudhoppen ipv dryhoppen is leuk, noemen we FWH nu dan lauwhoppen? Geeft wel aan wanneer je het toevoegt.....

Offline Edgar

  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 8.008
  • Land: be
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #20 Gepost op: 27-10-2005 06:22 u »
Aha, nu snap ik het lauwhoppen. Dekt toch niet helemaal de inhoud, lijkt me. Mijn eerste afloop is flink warmer dan lauw.

Citaat
ik vind term FWH nog steeds erg vaag.

First Wort, Eerste Wort, zoals Herman al zegt. Klaar als een klontje. Verwarring ontstaat vermoedelijk door de term 'voor het spoelen'. Dat betekent niet: 'voor het filteren', maar 'voordat spoelwater aan de maisch wordt toegevoegd'.

Offline MO

  • Beheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 10.352
  • Land: nl
    • Muifelbrouwerij
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #21 Gepost op: 27-10-2005 08:11 u »
jij met je lauwhoppen. aangezien er daarna naar 100 grC wordt verwarmd ben ik geen voorstander voor die term.

Offline Adrie

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 13.972
  • Land: nl
  • Wie zijn bier eert, kiest voor vloeibaar
    • Brouwerij Het Witte Paard
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #22 Gepost op: 27-10-2005 09:06 u »
Ik ook niet. FWH dekt de lading perfect.

Offline Gio

  • Senior lid
  • ****
  • Berichten: 280
  • Orde der vrienden van het levend bier !
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #23 Gepost op: 27-10-2005 09:39 u »
Tijdstip FWH is me nu helder nl:

Het hoppen van de eerste wort, na 'retour eerste opvang', maar voor begin van het daadwerkelijke spoelen en koken.

Dit is bij mij een kleine tussenstap via een bufferbak waar ik het filtraat in opvang. Eerste opvang (p/m 3-4l iter) gaat vanuit bufferbak via pomp direct naar de kookketel om afkoelen te voorkomen. Ik kan pas hop toevoegen nadat het wort de pomp is gepasseerd. Tijd voordat het wort begint te koken en dus in contact is met hop is ong 10 min. Wort is dan ong 70-75 graden maar na 10 min 100 gr.

Wat gebeurdt er precies in deze periode? welke bestandelen uit de hop reageren met ongekookte bestanddelen uit het wort?
Wat is het verschil in reactie bij 75 graden en 100 gr?

 
 

Offline Adrie

  • Hoofdbeheerder
  • Super lid
  • *****
  • Berichten: 13.972
  • Land: nl
  • Wie zijn bier eert, kiest voor vloeibaar
    • Brouwerij Het Witte Paard
Re: Bitterhop, aromahop en late hopgift
« Reactie #24 Gepost op: 27-10-2005 09:57 u »
Ha Gio,

Goede vragen! Deze vragen houden bierwetenschappers ook bezig en zij hebben nog geen sluitend antwoord kunnen geven. Er is nog steeds discussie over wat er nu eigenlijk gebeurt tijdens FWH en óf het wel een beter hoparoma oplevert. De proeven hiermee spreken elkaar soms tegen. Het is dus voor ons een kwestie van eigen voorkeur en smaak en vooral experimenteren.