Beste brouwers,
Zoals ik in een andere post al heb geschreven ben ik druk bezig met het maken van een HERMS (Heat Exchange Recirculating Mash System). Dit soort installaties zijn met name in de VS zeer populair bij amateurbrouwers.
Hier vind je een aantal goede voorbeelden. Het idee is, dat je het maisch niet direct stookt (je voorkomt aanbranden), maar dat je wort onder het filter of door de hevelfilter zuigt en deze via een warmtewisselaar in een heetwatertank opwarmt. Behalve het voorkomen van aanbranden is het voordeel dat je zeer heldere wort krijgt en dat je heet spoelwater direct bij de hand hebt. Je hoeft ook niet te roeren, omdat het wort regelmatig door het filterbed heenstroomt. Zo komen eiwitten, zetmeel en de enzymen goed in contact met elkaar. De temperatuur in het maisch is gelijkmatiger. Ook zuurstofinslag in het wort is minimaal, omdat je niet hoeft te kl****n met bakjes en het overgieten van wort.
De installatie bestaat uit 4 ketels: de heetwatertank, de maisch/filterkuip, de kookketel en het gistingsvat. In de heetwatertank hangt een warmtewisselaar, dit is een koperen spiraal waar het wort doorheen kan stromen om warmte op te nemen uit het water. In de maisch/filterkuip is een hevelfilter gemonteerd en een sproeikop waaruit het opgewarmde wort of spoelwater rustig in het maisch terugstroomt zonder het filterbed te verstoren. In de kookketel is een hopfilter gemonteerd. Dit is een geperforeerde koperen buis met sokjes van kaadoek erover, die hop en uitgevlokte eiwitten tegen kan houden. Uiteindelijk stroomt het gekookte wort via een tegenstroomkoeler naar het gistingsvat.
De temperatuur kan ik meten met behulp van twee digitale thermometers die gebruikt worden voor het koken. Zij heb`en een haakvormige sonde die bijvoorbeeld in vlees geprikt kunnen worden om in de oven de temperatuur binnen in het vlees te meten. Deze thermometers hebben ook een timer en kunnen een signaal geven als de gewenste temperatuur is bereikt. Ik stook met een propaan/butaanbrander van 8,8 kW, besteld via een dumpzaak voor 55 euro.
De installatie is zeer compact, al met al neemt hij zo'n halve vierkante meter in beslag. Dit komt doordat ik de maischketel op de heetwatertank zet, waardoor de installatie maar twee ketels breed is. Hij past mooi in een hoek op het balkon.
De ketels hebben een inhoud van iets meer dan 40 liter (groot genoeg voor een brouwsel van 25, misschien 30 liter) en komen van autobedrijf de Kinderen in Helmond (27 euro per stuk). Het zijn oude gamellen van de bescherming burgerbevolking. De ketels zijn dubbelwandig. De binnenketel is van rvs, de buitenketel van gegalvaniseerd ijzer. Uit de kookketel en de heetwatertank is de onderste bodem gezaagd, zodat de rvs binnenketel direct gestookt kan worden. Aan de bovenkant van de ketels heb ik gaten geboord, zodat de hete lucht tussen de wanden door naar boven kan ontsnappen. Dit heeft een zeer efficiënte opwarming tot gevolg, omdat de hete lucht ook aan de wanden van de ketel warmte kan afgeven.
De verschillende onderdelen kunnen door middel van slangen met elkaar worden verbonden middels een soort metalen gardena-koppelingen. Deze zijn eigenlijk bedoeld voor hogedruklucht, maar ook geschikt voor waterige vloeistoffen tot 100 graden. De drie brouwketels staan op een houten frame.
Zoals jullie hebben kunnen lezen ben ik nog op zoek naar een geschikte pomp. Een wasmachinepomp voldoet niet, omdat die het hoogteverschil tussen de heetwatertank en de maischketel van 1,4 meter niet kan overbruggen. Voor de brouwinstallatie heb je een magneetgedreven pomp nodig. Hierbij kan de verpompte vloeistof niet in contact komen met motoronderdelen en de kans op lekkage is nihil. De beste kandidaat tot nu toe is een IWAKI pomp, die bij IWAKI Nederland besteld kan worden. Het gaat om model MD15-R, die 174 euro ex. BTW kost. Deze pomp wordt in de VS ook veelvuldig gebruikt door amateurbrouwers en kan vloeistoffen tot 80 graden verpompen. Ik zoek nog even door, wellicht dat er nog andere, goedkopere mogelijkheden zijn. Ook veel gebruikt zijn pompen van March. Over de bronzen pomp van Brouwland heb ik niets dan negatieve verhalen gehoord (veel herrie, bronsdeeltjes in het bier, snel lekkages).
Als ik een pomp heb, ga ik eerst proefdraaien met alleen water en als alles OK is bevonden (geen lekkages en zo), volgt het eerste brouwsel. Ik houd jullie op de hoogte en hoop ook snel foto's op onze website te kunnen plaatsen.
Vooral het bouwen van het geheel was zeer leerzaam. Ik weet nu alles van het solderen van koperen buizen, knieën, t-stukken, etc. Ik ben ongeveer twee weken in de kerstvakantie bezig geweest, elke dag een tot drie uur. Hopelijk werkt de installatie goed; het doel is natuurlijk uiteindelijk beter bier te brouwen met minder werk.
Groeten,
A3
